ပြည်ပကုန်သွယ်မှုသတင်းများ

        ၂၀၂၅ ဘဏ္ဍနှစ် ပထမ လေးလတာကာလအတွင်း ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၏ အစားအသောက်တင်သွင်းမှု ကုန်ကျငွေသည်  အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၃ ဘီလီယံခန့်ရှိခဲ့ကြောင်းနှင့် ယခင်အလားတူကာလတွင် ကုန်ကျခဲ့သော တင်သွင်းမှုကုန်ကျစရိတ် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂.၃၄၀ ဘီလီယံထက် ၃၁.၃၈ ရာခိုင်နှုန်းခန့် မြင့်တက်လာကြောင်း သိရပါသည်။ အဆိုပါမြင့်တက်လာမှုသည် ပြည်တွင်းထုတ်လုပ်မှုနှင့် ထောက်ပို့မှုအခက်အခဲများကြားတွင် အစားအသောက်ကုန်ပစ္စည်းများတင်သွင်းမှုအပေါ် မှီခိုမှုကြီးထွားလာခြင်းကို အထူးအလေးပေးဖော်ပြနေကြောင်း သိရပါသည်။ အဆိုပါ မြင့်တက်လာခြင်းသည် ပြည်တွင်းလိုအပ်ချက်များကိုက်ညီရန်အတွက် သကြား၊ စားအုန်းဆီနှင့်  လက်ဖက်တင်သွင်းမှုများ မြင့်တက်လာခြင်းကြောင့်ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ စာရင်းအင်းဌာနမှ ထုတ်ပြန်သော အချက်အလက်များအရ စားအုန်းဆီတင်သွင်းမှုသည် ပဲအမျိုးမျိုး၊ လက်ဖက်၊ ပဲပိစပ်ဆီနှင့် သကြားတင်သွင်းမှုများ အကြားတွင် အများဆုံးတင်သွင်းမှု ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံသည် ယခုဘဏ္ဍာနှစ် လေးလတာကာလအတွင်းတွင် သကြားတန်ချိန် ၂၃၁၃၉၀ မက်ထရစ်တန်ခန့်တင်သွင်းခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ အမေရိကန်နိုင်ငံနှင့် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သော ကုန်သွယ်ရေးသဘောတူညီမှုတစ်စိတစ်ပိုင်းအနေဖြင့် ပါကစ္စတန်နိုင်ငံသည် ဇူလိုင်လမှ အောက်တိုဘာလအတွင်းတွင် ပဲပိစပ်ဆီတင်သွင်းမှု အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၆၆.၁၀၈ သန်းခန့်ရောက်ရှိခဲ့ပြီး ယခင်နှစ်အလားတူကာလတွင် တင်သွင်းခဲ့သော တင်သွင်းမှု အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅၈.၅၀၉ သန်းထက် ၁၂.၉၉ ရာခိုင်နှုန်းခန့်မြင့်တက်လာကြောင်း သိရပါသည်။ အဆိုပါမြင့်တက်မှုသည် စားအုန်းဆီလိုအပ်မှုကို လျော့ချရန်နှင့် အမေရိကန်နိုင်ငံ၏ စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍတွင် ကုန်သွယ်ရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ ပိုမိုလေးနက်လာစေရန်ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ စားအုန်းဆီတင်သွင်းမှုပမာဏသည်လည်း အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁.၃၂၅ ဘီလီယံအထိ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး အရင်နှစ်အလားတူကာလတွင် တင်သွင်းခဲ့သော အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁.၀၂၄ ဘီလီယံထက်၂၉.၃၇ ရာခိုင်နှုန်းမြင့်တက်လျက်ရှိကြောင်း သိရပါသည်။ စားသုံးမှုများ မြင့်တက်သော်လည်း ပဲအမျိုးမျိုးတင်သွင်းမှုသည် ယခင်နှစ်တွင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၉၇.၈၀၀ သန်းခန့်ရှိရာမှ ယခုနှစ်တွင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၅၅.၄၆၁ သန်းခန့်တင်သွင်းခဲ့ကာ ၁၄.၂၂ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ကျဆင်းခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၏ တစ်ခြားသော အစားအသောက်တင်သွင်းမှုများသည် ယခင်နှစ်တွင်တင်သွင်းခဲ့သော အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁.၀၂၄ ဘီလီယံမှ ယခုနှစ်တွင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁.၃၂၅ ဘီလီယံအထိရောက်ရှိခဲ့ပြီး ၂၉.၃၇ ရာခိုင်နှုန်းခန့်မြင့်တက်လာကြောင်း ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ စာရင်းအင်းဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်များအရ သိရှိရပါသည်။

Source: Dawn

DOCA (ရန်ကုန်)

                  အိန္ဒိယနိုင်ငံသို့ Afghanistan နိုင်ငံ Kabul ပြည်နယ်မှ ပန်းသီးများ ကွန်တိန်နာ ၁၂ လုံးခန့် တင်ပို့တော့မည်ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ အဆိုပါကုန်သွယ်မှုသည် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၅၀၀၀၀ ခန့်တန်ကြေးရှိပြီး Afghan ကုန်သည်များနှင့် ညှိနှိုင်း၍ အိန္ဒိယနိုင်ငံသို့ တင်ပို့သွားမည် ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ Afghanistan နိုင်ငံမှ အိန္ဒိယနိုင်ငံသို့ သစ်သီးခြောက်တင်ပို့မှုတွင် အလုပ်လုပ်ဖုးသော အိန္ဒိယနိုင်ငံမှ စီးပွားရေးသမားများသည် ၎င်းတို့အနေဖြင့် Afghanistan နိုင်ငံမှ သစ်သီးများ အထူးသဖြင့် ပန်းသီးများဝယ်ယူရန်အတွက် စိတ်ဝင်စားမှုများရှိနေကြောင်း ပြောကြား ခဲ့ပါသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံသားကုန်သည် Murtaza Mansoor က “၎င်းတို့အနေဖြင့် အိန္ဒိယအစိုးရအား ကျေးဇူးတင်ရှိကြောင်းနှင့် Afghanistan အစိုးရကိုလည်း နှစ်နိုင်ငံကြား လွတ်လပ်စွာကုန်သွယ်ခွင့် ခွင့်ပြုခဲ့သည့်အတွက် အထူးကျေးဇူးတင်ရှိကြောင်း” ပြောကြားခဲ့ ပါသည်။ အဆိုပါသဘောတူညီ မှုသည် နှစ်နိုင်ငံကြားကုန်သွယ်ရေးချဲ့ထွင်ခြင်းနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတက်ခြင်း တို့ကို ဖန်တီးပေးကြောင်း ၎င်းက ထပ်ပေါင်းပြောကြားခဲ့ပါသည်။ Afghan ကုန်သည်အချို့ ကလည်း အဆိုပါကနဦး လုပ်ဆောင်ချက်၏ ရည်မှန်းချက်သည် Afghanistan နိုင်ငံ၏ ထုတ်ကုန်များအတွက် စျေးကွက်များ ဖွင့်လှစ်စေနိုင်ကြောင်းနှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံသည် Afghanistan နိုင်ငံ၏ ကုန်ပစ္စည်းများ၊ အထူးသဖြင့် သစ်သီးများအတွက် အားကောင်းသောစျေး ကွက်ဖြစ်လာနိုင်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ Afghanistan နိုင်ငံသားကုန်သည်တစ်ဦး Abdul Malik Montazer က “အိန္ဒိယနိုင်ငံ ရင်းနှီး မြှုပ်နှံသူများအနေဖြင့် Afghanistan နိုင်ငံတွင် ပိုမိုရင်းနှီးမြှုပ်နှံသင့်ကြောင်းနှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံသို့ အလည်သွားသည့် စက်မှုလက်မှုနှင့် စီးပွားရေးရာ ဝန်ကြီးအနေဖြင့် လေကြောင်းနှင့်ကုန်းကြောင်း လမ်းများဖန်တီး၍ တင်ပို့မှုအခွင့်အလမ်းများ ပြန်လည်ယူဆောင်လာရန်အတွက် ၎င်းတို့အနေဖြင့် မျှော်မှန်းကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ Afghanistan နိုင်ငံမှ စိုက်ပျိုးရေးခြံပိုင်ရှင်များသည်လည်း ၎င်းတို့အနေဖြင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံသို့ တင်ပို့မှုအခွင့်အလမ်းများပေါ်ပေါက်လာသည့်အတွက် ကျေနပ်မှု ရှိကြောင်းနှင့် တစ်ခြားနိုင်ငံများ သို့ သစ်သီးနှင့်တစ်ခြားသော စိုက်ပျိုးရေးထွက်ကုန်များတင်ပို့နိုင် ရန်လမ်းကြောင်းများကို ပိုမိုဖွင့်လှစ်သင့်ကြောင်း အထူးအလေးပေးပြောကြားခဲ့ပါသည်။ အဆိုပါ တင်ပို့မှုသည် စီးပွားရေးရာဒုတိယဝန်ကြီးနှင့် Afghanistan နိုင်ငံမှကုန်သည်များနှင့် စက်မှုလုပ်ငန်းရှင် များနှင့်အတူ ပြုလုပ်ခဲ့သော အစည်းအဝေးအပြီးတွင် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။

 DOCA (ရန်ကုန်)

                       Afghanistan နိုင်ငံသည် ယခုနှစ်ပထမ ၆ လအတွင်းတွင် အသီးခြောက်နှင့် သစ်သီးတင်ပို့ မှု အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅၈၀ သန်းခန့် ရောက်ရှိခဲ့ကြောင်းနှင့် အဆိုပါတင်ပို့မှုသည် ၎င်းနိုင်ငံ၏ စိုက်ပျိုးရေးထုတ်ကုန်များတင်ပို့နိုင်စွမ်းကို ဖော်ပြနေကြောင်း သိရပါသည်။ Afghanistan နိုင်ငံ၏ အဓိကတင်ပို့သည့်နိုင်ငံများမှာ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ ရှရှားနိုင်ငံ၊ တရုတ်နိုင်ငံ၊ Uzbekistan၊ Saudi Arabia၊ Kazakhstan၊ ကာတာနိုင်ငံ၊ အီရန်နိုင်ငံ၊ အီရပ်နိုင်ငံ၊ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၊ Tajikistan နှင့် တစ်ခြားနိုင်ငံ များစွာပါဝင်ကြောင်း သိရပါသည်။ စီးပွားရေးရာဒုတိယဝန်ကြီးက တင်ပို့ကုန်များ ကို ကမ္ဘာ့စျေးကွက်များသို့ ဝင်ရောက်နိုင်ရန်နှင့် ပို့ဆောင်မှုများအချိန်မြန်ဆန်စေရန်အတွက် ကုန်ကြောင်းလမ်းနှင့် လေကြောင်းလမ်းများဖြင့် ချဲ့ထွင်ပို့ဆောင်သွားသင့်ကြောင်း မှတ်ချက်ပြုခဲ့ပါသည်။ အဆိုပါ ထုတ်ပြန်ချက်တွင် Afghanistan ၏ ရထားလမ်းကွန်ရက်ချဲ့ထွင်ခြင်း၊ အဓိက လမ်းမများ ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေး နှင့် လေကြောင်းလမ်းများ ပြန်လည်အသက်သွင်းခြင်းသည် တင်ပို့မှုအဆင့်မြှင့်တင်ခြင်းနှင့် နိုင်ငံ၏ပို့ဆောင်နိုင်စွမ်းအတွက် အရေးပါကြောင်းအထူး အလေးပေးပြောကြားခဲ့ပါသည်။ အဆိုပါ ပို့ဆောင်ရေးအဆောက်အဦများတွင် ကြီးမားစွာရင်းနှီး မြှုပ်နှံခြင်းသည် အပိုစျေးကွက်များနှင့် နိုင်ငံ၏တင်ပို့နိုင်စွမ်းကိုတိုးမြှင့်နိုင်ကြောင်း Afghan ကုန်သည်များက အထူးအလေးပေး ပြောကြားခဲ့ပါသည်။

  DOCA (ရန်ကုန်)

                 အမေရိကန်နိုင်ငံသို့တင်ပို့လျက်ရှိသည့် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁ ဘီလီယံခန့်တန်ကြေးရှိ သော ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံမှ စိုက်ပျိုးရေးတင်ပို့ကုန်များသည် အမေရိကန်နိုင်ငံ၏ ၁၉ ရာခိုင်နှုန်းအခွန် ကောက်ခံမှုမှ လွတ်ငြိမ်းခွင့်ရရှိခဲ့ကြောင်းနှင့် ၎င်းလွတ်ငြိမ်းခွင့်သည် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများအတွက် တွန်းအားတစ်ခုဖြစ်ကြောင်းနှင့် တင်ပို့သည့်ကုန်သည်များအတွက် သက်သာရာရစေသည့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ ၎င်းအကြောင်းအရာသည် အမေရိကန်နိုင်ငံအတွင်း အများအပြားမထုတ်လုပ်နိုင်သည့် ကော်ဖီ၊ ကိုကိုး၊ ငှက်ပျောသီး၊ ခရမ်းချဥ်သီး အစရှိသည့် စိုက်ပျိုးရေးထုတ်ကုန်များပေါ် အမေရိကန်သမ္မတ Donald Trump ၏ အပြန်အလှန်အခွန် စည်းကြပ်ခြင်းအသစ် ကောက်ခံခြင်းအပြီးတွင် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ အဆိုပါအကောက်ခွန်စည်းကြပ်ခြင်းအသစ်ကြောင့် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံမှတင်ပို့သော ကုန်ပစ္စည်းများ ၏ တစ်ဝက်ခန့်အပေါ် အခွန်ကောက်ခံမှုကင်းလွတ်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်းနှင့် ၎င်းပမာဏသည် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၆.၉ ဘီလီယံခန့်တန်ကြေးရှိကြောင်း၊ လျှပ်စစ်ပစ္စည်းများသည်လည်း အခွန် ကင်းလွတ်ခွင့်ရကြောင်း သိရပါသည်။ အမေရိကန်နိုင်ငံသို့ တင်ပို့သော ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ တင်ပို့မှု ပမာဏသည် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၄.၅ ဘီလီယံခန့်တန်ကြေးရှိကြောင်း သိရပါသည်။ အခွန်ကင်း လွတ်ခွင့်ရခဲ့သော ကုပစ္စည်းများမှာ အုန်းသီး၊ သစ်သီးဖျော်ရည်များ၊ နာနတ်သီးများ၊ အုန်းဆီ၊ ငှက်ပျောသီး၊ တူနာငါးများ၊ ဆန်ဝေဖာထုတ်ကုန်များ၊ မုန့်များနှင့် မာလကာ သီးအခြောက်များ၊ သရက်သီးစသည့်ပစ္စည်းများ ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ အုန်းသီးသည် အမေရိကန်နိုင်ငံသို့ တင်ပို့သည့် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ ထိပ်သီးစိုက်ပျိုးရေးထုတ်ကုန်ဖြစ်ပြီး အမေရိကန်နိုင်ငံမှ အခွန်လွတ်ငြိမ်း ခွင့်ရခဲ့သော ၁ ဘီလီယံခန့်ရှိသော စိုက်ပျိုးရေးထုတ်ကုန် ၆၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်သည် အုန်းသီးတင်ပို့မှုများဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံသည် စိုက်ပျိုးရေးထုတ်ကုန်များအပြင် အထည် အလိပ်၊ ခရီးသွားပစ္စည်းများ၊ ပရိဘောဂနှင့် ရာဘာပစ္စည်းများတွင်လည်း အခွန်ကင်းလွတ်ခွင့်ရရှိ လိုကြောင်း ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ အခွန်ညှိနှိုင်းရေး အဖွဲ့က ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ အမေရိကန်နိုင်ငံသည် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ ထိပ်သီးတင်ပို့သည့် စျေးကွက်ဖြစ်ပြီး ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် အပြန်အလှန်ကုန်သွယ်မှု စုစုပေါင်း အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၀.၃ ဘီလီယံခန့်ရောက်ရှိခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။

DOCA (ရန်ကုန်)

             Microsoft ကုမ္ပဏီနှင့် Nvidia ကုမ္ပဏီတို့သည် Ai သဘောတူညီမှု နှင့် ကလောက်ဝန်ဆောင်မှုများ ဝယ်ယူရန်အတွက် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၃၀ ဘီလီယံခန့်အား Anthropic တွင် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံတော့မည်ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။

          အဆိုပါကြေညာချက်သည် လူသားအသိပညာထက်သာလွန်အောင် ပြုလုပ်နိုင်မည့်စနစ်တည်ဆောက်ရန် ကြိုးပမ်းနေသည့် ကုမ္ပဏီများ၏ AI လုပ်ငန်းများ၏ လည်ပတ်မှုကို အထူးအလေးပေးဖော်ပြနေကြောင်း သိရပါသည်။

          ထို့အပြင် အဆိုပါကြေညာချက်သည် ChatGPT ပြုလုပ်သူများအတွက် အခွင့်အလမ်းများ နှင့် ဘဏ္ဍာရေးဆိုင်ရာလွတ်လပ်မှုများပေးစွမ်းနိုင်မည့် Ai စနစ်ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန်အတွက် Amazon.com မှ ကလောက်ဝန်ဆောင်မှုများကို အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၃၈ ဘီလီယံဖြင့် ဝယ်ယူရန် OpenAI ၏ ဖော်ပြမှုအပြီးတွင် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ 

DOCA (ရန်ကုန်)