ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၌ ကွမ်းရွက်ပင်ကို မြို့တိုင်းနီးပါး စိုက်ပျိုးကြပြီး ပုသိမ်ခရိုင် ၊ကျုံပျော်ခရိုင်တွင်၊ ဟင်္သာတခရိုင်၊ မြန်အောင်ခရိုင်၊ မြောင်းမြခရိုင်၊ လပွတ္တာခရိုင်၊ ဖျာပုံခရိုင်နှင့် မအူပင်ခရိုင်တို့မှ စုစုပေါင်း ကွမ်းစိုက်ဧက(၁၀၇၆၈) ဧက ခန့်ရှိ၍ ယခု၂၀၂၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ပထမပတ်တွင် ကွမ်းရွက် တစ်ပိဿာလျှင် ၂၃၀၀၀/- ကျပ် ဈေးဖြင့် ရောင်းချရလျက်ရှိပါသည်။ ယခင်နှစ် ကာလတူဈေးနှုန်းဖြင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက တစ်ပိဿာ လျှင် ၁၁၀၀၀ ကျပ်ခန့် ပိုရလျက်ရှိပြီး ကွမ်းစိုက် တောင်သူတို့ ဈေးကောင်းရလျက်ရှိပါသည်။
ကွမ်းရွက် တစ်ဧကလျှင် အပင် (၂၀၀၀၀) ခန့်စိုက်ပျိုးနိုင်ပြီး အောက်တိုဘာလတွင် စတင် စိုက်ပျိုးကြပါသည်။ ဒေသမျိုးကွမ်းညွန့်များကို တညွန့်လျှင် ၈၀ ကျပ်ခန့်ပေးရပြီး အပင်၅၀၀၀ ခြံ၊ ၁၀၀၀ခြံ စသည်ဖြင့်စိုက်ပျိုးကြပါသည်။ အပင်အညွန့်တင်ရန် လက်ညှိုးလုံးခန့်ရှိသော ကွမ်းခြံတိုင် ဝါးလေး များကိုအသုံးပြုရပြီး ယခုနှစ်တွင် ကွမ်းခြံဝါးတစ်လုံးလျှင် ၁၆၀ ကျပ်ခန့်ကျသင့်ပါသည်။
ကွမ်းရွက်အပင် ၅၀၀၀ခြံ (၀.၂၅) ဧကတွင် ပျိုးပင် ၅၀၀၀ အတွက် ၄၀၀၀၀၀ ကျပ်၊ဝါးတိုင် ၅၀၀၀ အတွက် ၈၀၀၀၀၀ ကျပ်၊ အပင် ၅၀၀၀ တိုင် ထိုးခ ၂၅၀၀၀၀ ကျပ်၊ စိုက်ခ ၅၀၀၀၀ ကျပ် စုစုပေါင်း ၁၅ သိန်းကျပ်ခန့်သာ ကုန်ကျပါသည်။ စိုက်ပြီး ၁လသားတွင် အပေါ်မှ ငှက်ပျောရွက် ၊ ကိုင်းပင်၊ သက်ငယ်ပင် စသည့်ဖြင့်အုပ်၍ အမိုးချပေးရပါသည်။အပင်သက် ၂ လပြည့်လျှင် ကွမ်းရွက် စခူးနိုင်ပြီး ၁၅ ရက်တပတ် ခူးဆွတ်ကြပါသည်။ကွမ်းရွက် အပင် ၅၀၀၀ ခြံမှ တပတ်ခူးဆွတ်လျှင် ၅၀ ပိဿာခန့်ရရှိကြပါသည်။ အပင်၏ ကျန်းမာသန်းစွမ်းမှုကိုလိုက်၍ တစ်နှစ်ပတ်လုံးခူးဆွတ်နိုင်ကြပြီး နွေရာသီတွင်ရေလောင်းပေးရပါသည်။ အပင်ကောင်းပါက နောက်နှစ် စိုက်ပျိုးချိန်ကာလအထိ ၎င်း အညွန့်ကို မျိုးပြန်ယူ၍ ပြန်လည်စိုက်ပျိုးကြပါသည်။
၁၅ ရက်တပတ် ကွမ်းညွန့်ချိုးပြီးတိုင်း ၁၅ ပတ်လည်ကွန်ပေါင်းမြေဩဇာ ကျွေးရပြီး အပင် ၅၀၀၀ခြံတွင် တပတ်လျှင် ၁၀ ပိဿာခန့်ကျွေးရပါသည်။ အပင် ၅၀၀၀ ခြံမှ ၁၅ ရက်တပတ်လျှင် ကွမ်းရွက် ပိဿာ ၅၀ ခန့်ထွက်ရှိသည့်အတွက် ယခုဈေးတစ်ပိဿာ ၂၃၀၀၀ ကျပ်ဖြင့်တွက်ပါက ၁၁ သိန်းခွဲ ကျပ်ခန့်နှင့် တစ်လလျှင် ၂၂ သိန်းကျပ်ခန့် ကွမ်းစိုက်တောင်သူတို့ ဝင်ငွေရလျက်ရှိပါသည်။ ကွမ်းရွက်ကို ဒေသတွင်းစားသုံးမှုအပြင် ရန်ကုန်သီရီမင်္ဂလာဈေးရှိ ကွမ်းဒိုင်များသို့ နေ့ချင်းအရောက်တင်ပို့၍ ရောင်းချလျက်ရှိကြောင်းသိရှိရပါသည်။
(DOCA ဧရာဝတီ)