ပြည်တွင်းကုန်သွယ်မှုသတင်း

                 ကျောက်ဆည်ခရိုင်သည် ဆည်ရေသောက်ဒေသတစ်ခုဖြစ်ပြီး  သီးနှံမျိုးစုံ   အောင်မြင်ဖြစ်ထွန်း လျက်ရှိရာ စပါး၊ ပဲ၊ ပြောင်းသီးနှံများအပြင် စားဖိုဆောင်သီးနှံတစ်မျိုးဖြစ်သော ကြက်သွန်သီးနှံကို လည်း စိုက်ပျိုးလျက်ရှိပါသည်။ မြစ်သားမြို့နယ်အတွင်း ဆောင်းကြက်သွန်နီ စိုက်ဧက (၇၅၀၀) ဧက စိုက်ပျိုးထားရှိပြီဖြစ်ကြောင်း စိုက်ဧကတစ်ဝက်နီးပါးခန့် ရိတ်သိမ်းပြီး ဖြစ်ကြောင်း သက်ဆိုင်ရာဌာန များ၏ စာရင်းများအရ သိရှိပါသည်။  ယခုအခါ ကြက်သွန်နီများ တူးဖော်လျက်ရှိပြီး အများဆုံး စိုက်ပျိုးသော ကျေးရွာများမှာ ကသဲကုန်း၊ လေးဆယ်ကုန်း၊ ဆည်ရွာများ ဖြစ်ပါသည်။ စိုက်ပျိုးမှု အနေဖြင့် ကြက်သွန်ကို ပျိုးထောင်ပြီး(၄၅)ရက်သားပျိုးပင်များကို စိုက်ပျိုးရန်အသင့် ပြုလုပ်ထားသော စိုက်ဘောင်များသို့ ရွှေ့ပြောင်းစိုက်ပျိုးရပါသည်။ အများဆုံး စိုက်ပျိုးသော မျိုးများမှာ ရွှေဖလားမျိုး၊ ရွှေဖလားထိပ်မောက်မျိုးများကို စိုက်ပျိုးကြကြောင်း၊ ကြက်သွန်နီ (၁)ဧက စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်မှု ကုန်ကျစရိတ်အနေဖြင့် မျိုး၊ သွင်းအားစု၊ လုပ်သားခအပါအဝင် စုစုပေါင်း သိန်း (၃၀) ကျော်ကုန်ကျ ကြောင်း၊ ထွက်ရှိမှုအနေဖြင့်(၁)ဧက အထွက်နှုန်း (၃၀၀၀)ပိဿာ ကျော်ထွက်ရှိခဲ့ကြောင်း၊ တောဝယ် ဆောင်းကြက်သွန်နီ စျေးနှုန်းအနေဖြင့် အကြီး၊ အလတ်၊ အသေးအရော (၁)ပိဿာလျှင်(၁၈၀၀-၂၀၀၀) ကျပ် အထိစျေးနှုန်းများဖြင့် အရောင်းအဝယ်ဖြစ်ခဲ့ကြောင်း၊ ယခု လက်ရှိ ကြက်သွန်နီ(ဆောင်း) အကြီး(၁)ပိဿာလျှင်(၂၇၀၀/-)ကျပ်၊ အလတ်(၁)ပိဿာလျှင် (၂၅၀၀/-)ကျပ်၊ အသေး(၁)ပိဿာလျှင် (၂၀၀၀/-)ကျပ်ဖြင့် ရောင်းဝယ်လျက်ရှိကြောင်း၊  ရောင်းဝယ်မှုအနေဖြင့် ပွဲစားများမှ စိုက်ခင်းထဲ အရောက် လာရောက်ဝယ်ယူကြကြောင်း၊ မြို့ပေါ်ပွဲရုံများသို့လည်း တိုက်ရိုက်တင်ပို့ရောင်းချကြ ကြောင်း၊ တစ်ဧကအကျိုးအမြတ်အနေဖြင့် မျိုး၊ သွင်းအားစု၊ လုပ်သားခအပါအဝင် စုစုပေါင်း ကုန်ကျစရိတ်နှုတ်ပြီး (၂၄၀၀၀၀၀/-)ကျပ်ခန့် မြတ်ကြောင်း၊ မိုးကြက်သွန်နီ စိုက်ပျိုးသော တောင်သူများအနေဖြင့်ဈေးနှုန်းများကောင်းမွန်သောကြောင့်အကျိုးအမြတ်ပိုမိုဖြစ်ထွန်းခဲ့ကြောင်း၊ ဆောင်းကြက်သွန်နီ ထွက်ပေါ်ချိန်တွင် ဈေးနှုန်းများအနည်းငယ်ကျဆင်းသောကြောင့် (မိုး) ကြက်သွန် လောက်(ဆောင်း)ကြက်သွန်စိုက်ပျိုးသူများအနေဖြင့် အကျိုးအမြတ်နည်းကြောင်း၊ ဆောင်းကြက်သွန် စိုက်ပျိုးသော တောင်သူတစ်ဦး၏ ပြောကြားချက်အရသိရှိရပါသည်။

DOCA(မန္တလေး)

          မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး ၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်တွင် နွေနှမ်းများ စတင်စိုက်ပျိုးလျက်ရှိပါသည်။ ၂၀၂၆ခုနှစ်အတွင် နွေနှမ်းစိုက်ပျိုးရန်အတွက် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာနမှ ရေပေးဝေသောကြောင့် နွေနှမ်းများစိုက်ပျိုးလျှက်ရှိကြောင်း၊ နှမ်းစိုက်ပျိုးမှုအနေဖြင့် ဘောင်ကြောင်းပေးစနစ်ဖြင့် စိုက်ပျိုးကြ ပြီးအများဆုံးစိုက်ပျိုးသောမျိုးများမှာနှမ်းဖြူ၊နှမ်းညိုနှင့်နှမ်းနက်မျိုးများကိုစိုက်ပျိုးကြပါသည်။(၁)ဧက စိုက်ပျိုးမှုအနေဖြင့် နှမ်းမျိုး ၁ပြည်လျှင် (၈၀၀၀-၈၅၀၀)ကျပ်အထိ ပေးဝယ်ရကြောင်း  ၊ (၁)ဧက ကုန်ကျစရိတ် အနေဖြင့် မျိုး၊သွင်းအားစု၊လုပ်သားခအပါအဝင်  စုစုပေါင်း(၄၅၀၀၀၀/-)ကျပ်ခန့် ကုန်ကျကြောင်း၊ (၁)ဧက မျိုး(၂-၃)ပြည် စိုက်ပျိုးရကြောင်း ၊ ယခုအချိန်တွင် နှမ်းစျေးနှုန်း အနေဖြင့် နှမ်းဖြူတစ်တင်းလျှင်(၁၀၆၀၀၀/-)ကျပ်၊နှမ်းညိုတစ်တင်းလျှင်(၁၀၅၀၀၀/-)ကျပ်၊နှမ်းနက် တစ်တင်းလျှင်(၁၀၅၀၀၀/-)ကျပ် စျေးနှုန်းများဖြင့်  အရောင်း အဝယ်ဖြစ်နေပြီး နှမ်းဆီ ၁ပိဿာ လျှင်(၁၈၀၀၀/-)ကျပ်ဖြင့် ရောင်းဝယ်လျက်ရှိပါသည်။ ကုန်သွယ်ရောင်းဝယ်မှုအနေဖြင့် တောင်သူ များမှ နှမ်းပေါ်ချိန်တွင် နီးစပ်ရာ ကျောက်ဆည်မြို့ပေါ်ရှိ ပွဲရုံများသို့ တိုက်ရိုက်သွားရောက်ရောင်းချ ကြကြောင်း ၊ ပွဲရုံများမှတဆင့် ရန်ကုန် ၊ မန္တ‌လေးမြို့များသို့ တင်ပို့ရောင်းချလျက်ရှိပါသည် ။ တောင်သူများမှာ နှမ်းကိုဆီထွက်သီးနှံအဖြစ် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် စိုက်ပျိုးလျှက်ရှိပါသည်။ နှမ်းပေါ်ချိန်တွင် စျေးနှုန်းများကောင်းမွန်ပါက တောင်သူများ အကျိုးအမြတ်ပိုမိုဖြစ်ထွန်းနိုင်ကြောင်း၊ နှမ်းစိုက်ပျိုးသော တောင်သူများအနေဖြင့်  မိသားစု စားသုံးဆီဖူလုံရုံမျှမက အကျိုးအမြတ်များရရှိသောကြောင့် ဆီထွက်သီးနှံဖြစ်သော နှမ်းသီးနှံကိုလည်းနှစ်စဉ်စိုက်ပျိုးသင့်ကြောင်း ရေးသားတင်ပြ အပ်ပါသည်။

DOCA(မန္တလေး)

             မိတ္ထီလာဈေးကွက်တွင် မတ်လ၊ဒုတိယပတ်၌ ကြက်သွန်နီဈေးမှာ နယ်ဝေးဝယ်လိုအားများ ကြောင့် ဈေးနှုန်းပြန်လည်မြှင့်တက်လာကြောင်းသိရသည်။ မိတ္ထီလာခရိုင်အတွင်း ကြက်သွန်နီ ထွက်ရှိ မှုများသော မလှိုင်မြို့နယ်နှင့်မိတ္ထီလာဈေးကွက်တို့မှပုံမှန်တင်ပို့ရသော ရန်ကုန်၊ ပဲခူး၊ တောင်ကြီး၊ တာချီလိတ် ဈေးကွက်များအပြင်ယခုတစ်ပတ် မော်လမြိုင်၊ မြဝတီ၊ မိုင်းလား ဝယ်လက်များကပါ အဝယ်လိုက်သဖြင့် ဈေးတက်လာခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ကြက်သွန်နီပွဲစားဝယ်လက်ဈေးမှာ တစ်ပိဿာလျှင် ယခင်တစ်ပတ်က (၁၀၀၀-၁၂၀၀)ကျပ်ရှိခဲ့ပြီး ယခုတစ်ပတ်တွင် (၁၂၀၀-၁၃၀၀)ကျပ်ဖြင့် တစ် ပိဿာအပေါ်(၁၀၀-၂၀၀)ကျပ်ဈေးမြင့်လာပါသည်။

    မိတ္ထီလာခရိုင်အတွင်း မိုးကြက်သွန်နီကို မလှိုင်မြို့နယ်နှင့် ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်တို့တွင်သာစိုက်ပျိုး ကြပြီး ဆောင်းကြက်သွန်နီကို ခရိုင်အတွင်းမြို့နယ်(၄)မြို့နယ်တွင်စိုက်ပျိုးရာ ယခုနှစ်ဧက(၁၃၅၀၀) ကျော်စိုက်ပျိုးထားကြောင်းနှင့် ၂၀၂၄-၂၀၂၅ စိုက်ပျိုးရာသီက (၈၈၀၀၀)ကျော်စိုက်ပျိုးခဲ့သဖြင့် ယခင် နှစ်ထက်ပိုမိုစိုက်ပျိုးထားကြောင်း ဆောင်းကြက်သွန်နီကို ဧပြီလတွင်နှုတ်သိမ်းလေ့ရှိကြောင်းသိရသည်။

DOCA(မန္တလေး)

         ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ပွင့်လင်းရာသီ မတ်လတွင် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံမြို့ဒေသထွက် ခရမ်းချဉ်သီး ဈေးနှုန်း တည်ငြိမ်ကာ ဈေးကွက်အတွင်းလှိုင်လှိုင်ဝင်ရောက်လျက်ရှိကြောင်း သိရသည်။

          ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ နောက်ဆုံးပတ်တွင် သံလွင်မြစ်ကမ်းနဘေးရှိ ခရမ်းချဉ်သီး စိုက်ပျိုး တောင်သူ ဦးပလိုင်းက ခရမ်းချဉ်သီးတစ်ဧကလျှင် ၁၀၀ ဂရမ်နှုန်းပျိူးထောင်ရင် အပင်အရေအတွက် (၉၀၀၀ မှ ၁၀၀၀၀)ထိ ဝင်အောင်စိုက်ပျိုးနိုင်ကြောင်း၊ ခရမ်းချဉ်သီးတစ်ပင်လျှင် (၃)ပိဿာမှ (၆ ) ပိဿာအထိ ထွက်နှုန်းရှိကြောင်း၊ ဈေးနှုန်းအနေဖြင့် ယခင်လက ခရမ်းချဉ်သီး အလုံးကြီးဈေးနှုန်း တစ်ပိဿာလျှင် (၄၀၀၀)ကျပ်၊ အလုံးသေးဈေးနှုန်း တစ်ပိဿာလျှင် (၃၅၀၀)ကျပ်၊ ယခုအခါ ခရမ်းချဉ် သီး အလုံးကြီးဈေးနှုန်း တစ်ပိဿာလျှင် (၄၀၀၀)ကျပ်၊ အလုံးသေးဈေးနှုန်း တစ်ပိဿာလျှင် (၃၀၀၀)ကျပ် တို့ဖြစ် ရောင်းဝယ်နေကြကြောင်း သိရသည်။

          ကရင်ပြည်နယ်ဒေသထွက် ဖြစ်ပေါ်နေသော ဖေဖော်ဝါရီလ နောက်ဆုံးပတ်နှင့် မတ်လ နောက်ဆုံးပတ် ဈေးနှုန်းနှိုင်းယှဉ်ခြင်းအားဖြင့် ကရင်ပြည်နယ်အတွင်း ခရမ်းချဉ်သီးဈေးနှုန်း တည်ငြိမ်နေသည်ကို တွေ့ရှိရပြီး ယခုလို ခရမ်းချဉ်သီးဈေးနှုန်းတည်ငြိမ်ရခြင်းမှာ ပွင့်လင်းရာသီဖြစ်၍ စိုက်ခင်းမှာ တစ်ပြိုင်တည်း လှိုင်လှိုင်ထွက်ရှိခြင်းနှင့် ခရမ်းချဉ်သီးများ ဈေးပေါပေါဖြင့် ဝင်ရောက် လာခြင်းတိုကြောင့်ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

DOCA(ကရင်)

               ဂေါ်ဖီထုပ်သည် ကရူစီဖာရီး မျိုးရင်းတွင်ပါဝင်သော မျိုးစိတ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်ကို မုန်လာထုပ်ဟူ၍လည်းခေါ်သည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်သည် ရေအလွယ်တကူမဝင်ရောက်နိုင်သောမြေနုမြေပွများတွင်ကောင်းစွာဖြစ်ထွန်းသည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်ကိုစိုက်ပျိုးမည်ဆိုပါက ပျိုးထောင်ပြီးမှ စိုက်ခင်းသို့ ရွှေ့ကာ စိုက်ပျိုးရသည်။ မျိုးစေ့များမချမီပျိုးခင်းတွင် ဘောင်နိမ့်နိမ့်ပြုလုပ်ကာ ပျိုးထောင်ရသည်။ ထိုနောက်ဘောင်ပေါ်တွင် ၄လက်မ၊ ၅လက်မစီခွာ၍မျိုးပင်များကိုအတန်း လိုက် ပါးပါးချပေးရသည်။ ထိုမျိုးစေ့များပေါ်တွင် မြေစာမှုန့်တို့ကိုခပ်ပါးပါးဖုံးအုပ်ပေးပြီးနောက် ရေပန်းဖြင့်ရေလောင်းပေးရသည်။ ပျိုးပင်များကို နေပူမှ ကာကွယ်ရန်ဘောင်ပေါ်တွင် ငှက်ပျော ရွက်၊ ထန်းရွက်များဖြင့်ဖုံးအုပ်ပေးရသည်။ ပျိုးပင်များသည် ၄လက်မခန့်ကြီးမြင့်လာပြီးအရွက် ၃ ရွက်မှ ၆ရွက်အထိရှိလာသောအခါ ရွှေ့ပြောင်း စိုက်ပျိုးရမည်ဖြစ်ပါသည်။

          ဂေါ်ဖီထုပ်ပင်များသည် ၃၊၄လကြာမှကြီးရင့်လာကြသည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်တွင် အာဟာရဓာတ်များ စွာပါရှိသောကြောင့် အနောက်နိုင်ငံများတွင် ဂေါ်ဖီပင်များကို မျိုးကွဲများဖြစ်ထွန်းအောင် ပြုပြင်၍ စိုက်ပျိုးခဲ့ကြသည်။ ယခုအခါဂေါ်ဖီထုပ်မျိုးပေါင်း ၁၀၀ကျော် မျှပင်ရှိပြီဖြစ်သည်။သိပ္ပံပညာရှင်များ သည် ဂေါ်ဖီထုပ်တွင်အခြားအပင်များထက်လတ်ဆတ်သောအစာပို၍ ပါရှိသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်စိုက်ပျိုးနည်းအား လေ့လာကိုးကားချက်ပြု၍ တင်ပြလိုက်ရပါသည်။

DOCA(ရှမ်း)