ပြည်တွင်းကုန်သွယ်မှုသတင်း

                  မြန်မာနိုင်ငံသည် စိုက်ပျိုးရေးကိုအခြေခံသော နိုင်ငံဖြစ်သည့်အလျှောက် စီးပွားရေးလုပ်ငန်း ရှင်များသည် ယခုအခါရေရှည်၊ ရေတိုစီမံကိန်းများချမှတ်၍ စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းများကို အဓိကထား လုပ်ဆောင်လာကြသည်တွေ့ရှိရပြီး နှစ်ရှည်သီးပင်များဖြစ်သော အုန်းသီးပင်များကိုလည်းအလေးထား စိုက်ပျိုးလာကြပါသည်။ ဘက်စုံသုံး အုန်းသီးပင်ကို မြန်မာနိုင်ငံပင်လယ် ကမ်းရိုးတန်းဒေသများ၊ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသများအဖြစ် အောက်ပြည်အောက်ရွာ၌သာမက အညာဒေသများမှာလည်း အုန်းသီးပင် များစိုက်ပျိုးထားသည်ကို တွေ့ရှိရကြောင်းသိရှိရသည် ။  အုန်းသီးစိုက်ပျိုးမှုအနေဖြင့် ၂၀၂၅-၂၀၂၆ ဘဏ္ဍာနှစ်တွင် ကျောက်ဆည်မြို့နယ်တွင်(၂၃)ဧက၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်တွင် (၁၂)ဧက၊ မြစ်သားမြို့နယ်တွင် (၉၃)ဧက ၊ စုစုပေါင်း (၁၂၈)ဧက စိုက်ပျိုးထားရှိကြောင်း သက်ဆိုင်ရာဌာန၏ စာရင်းများအရသိရှိရပါသည်။ အုန်းသီးများကို အုန်းသီးအညှာတံပါသည့် ဆွဲအုန်း(ခေါ်) အုန်းစို (ခေါ်)အုန်းစိမ်းနှင့်အခွံများခွာထားသည့်အုန်းပေါက်ဟူ၍ နှစ်မျိုးခွဲခြားရောင်းချရကြောင်း၊ အုန်းစိမ်းကို ဘုရားသာသနာပွဲများ၊ ရဟန်းသံဃာ ကန်တော့ပွဲများနှင့် သာရေး၊ နာရေးကန်တော့ ပွဲများတွင် လည်းကောင်း၊ မိရိုးဖလာ အိမ်တွင်းနတ်စင်များတွင် နတ်အုန်းအဖြစ်လည်းကောင်း ဝယ်ယူသုံးစွဲကြပြီး အုန်းပေါက်ကိုမူ အုန်းသီးဆံခြစ်၍ မြန်မာ့ရိုးရာမုန့်များတွင် ထည့်သွင်းအသုံးပြုခြင်းများ၊ အုန်းနို့ ထုတ်လုပ်ခြင်းများအတွက် ဝယ်ယူလေ့ရှိကြောင်း၊ အုန်းသီးဈေးနှုန်းများအနေဖြင့် နတ်တင်အုန်း တစ်လုံးလျှင် အလုံးအကြီးအသေးပေါ်မူတည်၍ (၅၀၀၀-၆၀၀၀) ကျပ်၊ အုန်းစိမ်းနုတစ်လုံးလျှင် (၁၅၀၀-၂၀၀၀)ကျပ်၊ အုန်းပင်ပေါက် တစ်ပင်လျှင် အပင်အကြီးအသေးပေါ်မူတည်၍ (၃၀၀၀-၅၀၀၀) ကျပ်အထိ ရောင်းဝယ်လျက်ရှိကြောင်း၊ အုန်းရည်တွင် အမိုင်နိုအက်ဆစ်၊ အင်ဇိုင်း၊ သံဓာတ်၊ ကယ်လစီယမ်၊ ပိုတက်စီယမ်၊ မဂ္ဂနီစီယမ်ဓာတ် များပါဝင်နေသဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်အတွက် ရေဓာတ် ဖြည့်တင်းပေးခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန်လျော့ကျစေခြင်း၊ နှလုံးကိုကျန်းမာစေခြင်း၊ သွေးဖိအားကို ထိန်းညှိပေးခြင်း၊ သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ကို ထိန်းညှိပေးခြင်း၊ ကျောက်ကပ်ကို ကျန်းမာစေခြင်း၊ ဆံပင်ကိုအားဖြည့်ပေးခြင်းစသည့် အကျိုးကျေးဇူးများ ရရှိကြောင်း၊ အုန်းသီးနုနု၏ အုန်းရည်သည် ပိုတက်စီယမ်၊ ဆိုဒီယမ်နှင့် ဂလူးကို့စ်ဓာတ်များ ပြည့်ဝစွာပါဝင်သည့်အတွက် အားကစားသမားများ နှင့်လေ့ကျင့်ခန်းပြုလုပ်ပြီးသူများ သောက်သုံးပါက ရေဓာတ်ကိုလျှင်မြန်စွာ ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်သဖြင့် အားအင်ပြန်လည်ပြည့်ဖြိုး လန်းဆန်းစေကြောင်း သတင်းရရှိပါသည်။

DOCA(မန္တလေး)

            တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ မြိတ်ခရိုင်၊ မြိတ်မြို့နယ်အတွင်းရှိ ကျေးရွာများတွင် မိသားစု အပိုဝင်ငွေရရှိစေရန်အတွက် တွဲဖက်သီးနှံအဖြစ်လည်းကောင်း၊ တစ်ပိုင်တစ်နိုင် အိမ်ခြံဝန်းအတွင်း၌ လည်းကောင်း စိုက်ပျိုးထားကြသည့် ရာသီစာ ခဝဲသီးစိုက်ခင်းများ အောင်မြင်ဖြစ်ထွန်းကာ ဆွတ်ခူး ရောင်းချနေရပြီဖြစ်၍ စိုက်ပျိုးသူတောင်သူများ မိသားစုအပိုဝင်ငွေရရှိကာ အဆင်ပြေလျက်ရှိကြောင်း သိရှိရပါသည်။ သီးနှံများထဲမှ ခဝဲသီးနှံကို အများအားဖြင့် မိရိုးဖလာနည်းလမ်းများအတိုင်း စိုက်ပျိုးကြသော်လည်း မေလနှင့် ဇွန်လများတွင် ပိုမိုစိုက်ပျိုးကြောင်းလည်း သိရှိရပါသည်။ စိုက်ပျိုးရာတွင် အစိုဓာတ်ထိန်းသိမ်းနိုင်ရန် နုံးမြေ၊ နွားချေး၊ မြေဆွေးတို့ဖြင့် စနစ်တကျ မြေပြုပြင်ကာစင် တင်စနစ်ဖြင့် စိုက်ပျိုးကြကြောင်း သိရှိရပါသည်။ တစ်ပိုင်တစ်နိုင်နှင့် စီးပွားဖြစ် စိုက်ပျိုးမှုအပေါ်မူတည်၍ ကုန်ကျစရိတ်ကွာခြားမှုရှိသော်လည်း ခဝဲသီးနှံသည် အရင်းအနှီးနည်းပါးသော သီးနှံဖြစ်ပါသည်။ မျိုးစေ့ဖိုး၊ စင်ဆောက်ရန် ဝါးနှင့် နိုင်လွန်ကြိုးဖိုး၊ သဘာဝမြေဩဇာနှင့် ပိုးသတ်ဆေးဖိုး စသည်တို့ဖြစ်သည်။ စိုက်ခင်းတစ်ခုအတွက် ပျမ်းမျှအားဖြင့် ငွေကျပ် သောင်းဂဏန်းမှ သိန်းဂဏန်း ဝန်းကျင်သာ ကုန်ကျလေ့ရှိသဖြင့် အခြေခံတောင်သူများ အလွယ်တကူ စိုက်ပျိုးနိုင်သည့် သီးနှံဖြစ်သည်။ ခုလို မိုးဦးကျကာလမှာ ပေါ်ဦးပေါ်ဖျားဖြစ်၍ ဈေးကောင်းရကာ နေ့စဉ် ဒါမှမဟုတ် ရက်ခြား ဝင်ငွေရရှိနေကြာင်း၊ အိမ်စရိတ်အတွက်တင်မကဘဲ မိသားစုအပိုဝင်ငွေပါရရှိ၍ အဆင်ပြေနေကြောင်း မြိတ်မြို့နယ်မှ သီးနှံစိုက်ပျိုးတောင်သူတစ်ဦးက ပြောကြားခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

        လက်ရှိအချိန်တွင် မြိတ်မြို့မဈေးနှင့် အနီးနားရှိဒေသဈေးကွက်များ၌ ခဝဲသီးကို အသီးအရွယ် အစားနှင့် အနုအရင့်အပေါ်မူတည်ပြီး  တစ်တောင့်လျှင် (၁၀၀၀)ကျပ်မှ (၁၅၀၀)ကျပ်အထိ ရောင်းချနေကြကြောင်း သိရှိရပါသည်။

DOCA(မကွေး)

       ဇွန်လ၊ ဇူလိုင်လနှင့် ဩဂုတ်လများတွင် နာနတ်သီးများလှိုင်လှိုင်ပေါသော ရာသီဖြစ်ပြီး  ရှမ်းပြည်(မြောက်ပိုင်း)ဒေသဖြစ်သည့် ကွတ်ခိုင်၊ နောင်ချို၊ သီပေါ၊ ကျောက်မဲတို့မှ အများဆုံးထွက်ရှိကြောင်း သိရှိရသည်။ ၎င်းဒေသတို့မှထွက်ရှိသော နာနတ်သီးများကို မြန်မာပြည်အနှံ့အပြား သို့ တင်ပို့ဖြန့်ဖြူးရောင်းချလျက်ရှိကြောင်း သိရှိရပြီး ပခုက္ကူဈေးကွက်သို့ သီပေါနှင့် ကျောက်မဲမြို့တို့မှ နာနတ်သီးများ နေ့စဉ်ဝင်ရောက်လျက်ရှိကြောင်း သိရှိရသည်။

      ပခုက္ကူမြို့၏အနောက်ဘက် ပန်းခြံဈေး၊ မြို့မစည်ပင်သာယာဈေးနှင့် သစ်သီးဆိုင်များတွင် ၂၀၂၆ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ(ဒုတိယပတ်)တွင် ဈေးနှုန်းအနေဖြင့် နာနတ်သီးအလုံးကြီးတစ်လုံးလျှင် ကျပ်(၃၅၀၀-၄၀၀၀)၊ အလတ်တစ်လုံးလျှင် ကျပ်(၂၅၀၀)၊ အသေးတစ်လုံးလျှင် ကျပ်(၂၀၀၀)ဖြင့် အရွယ်အစားကိုလိုက်၍ ရောင်းချလျက်ရှိကြောင်း၊ ဝင်ရောက်လာသော နာနတ်သီးများကို လက်လီရောင်းချနေသော ဈေးသည်များကလည်း တစ်ဆင့်ပြန်လည်ရောင်းချခြင်းဖြင့် အရောင်းအဝယ်ဖြစ်လျက်ရှိကြောင်း သိရှိရပါသည်။

          နာနတ်သီးသည် အမျှင်ဓါတ်ကြွယ်ဝစွာပါရှိခြင်းကြောင့် ကိုယ်ခံအားကိုကောင်းမွန်စေသည့်အပြင် သွေးအတွင်း မကောင်းသော အဆီဓာတ်များကိုပါ လျော့ချနိုင်သောကြောင့် သွေးတိုးရောဂါဖြစ်ပွားခြင်းများကိုလည်း လျှော့ချပေးနိုင်ကြောင်း၊ ထို့ပြင် မျက်စိအမြင်အာရုံကို အထောက် အကူဖြစ်စေသော ကျန်းမာရေးဆေးဖက်ဝင် သီးနှံတစ်မျိုးဖြစ်သည့်အပြင် ဖျော်ရည်ပြုလုပ်ရာတွင် လည်းကောင်း၊ လတ်ဆတ်စွာစားသုံးရသောကြောင့် ဝယ်ယူစားသုံးမှုများကြောင်း ဈေးကွက်မှ သိရှိရသည်။

          စားသုံးသူများအနေဖြင့် နာနက်သီးဝယ်ယူရာတွင် အရောင်လှပ၍ သဘာဝအနံ့ရှိပြီး ပုတ်သိုးခြင်း၊ မှိုတက်ခြင်းနှင့် ထိခိုက်ပျက်စီးမှုမရှိသော အသီးများကိုသာဝယ်ယူစားသုံးသင့်ကြောင်း၊ မစားသုံးမီ သေချာဆေးကြောသန့်စင်ပြီး သန့်ရှင်းလတ်ဆတ်သော အသီးများကိုသာ စားသုံးသင့်ကြောင်းနှင့် ဈေးနှုန်းများသည်လည်း သယ်ယူစရိတ်ပေါ်မူတည်၍ ပြောင်းလဲနိုင်ကြောင်း သိရှိရပါသည်။

DOCA(မကွေး)

     စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ကနီမြို့နယ်တွင် စားဖိုဆောင်သီးနှံ တစ်မျိုး ဖြစ်သော နနွင်းကို ၂၀၂၃ ခုနှစ်မှ စ၍ တစ်ပိုင်တစ်နိုင် စိုက်ပျိုးရောင်းချလျက်ရှိကြောင်း သိရ သည်။

          နနွင်းသီးနှံသည် ဇွန်လနှင့် ဇူလိုင်လများတွင် စတင်စိုက်ပျိုး၍ ဖေ‌ဖော်ဝါရီလတွင် ထွက်ပေါ် သည်။ စိုက်ပျိုးမှုအနေဖြင့် စီးပွားဖြစ်စိုက်ပျိုးခြင်းမရှိဘဲ အခင်း၊ ခြံစည်းရိုးတွင် ဘောင်ခတ် စိုက်ပျိုးကြသည်။ စိုက်ပျိုးမှုကုန်ကျစရိတ်အနေဖြင့် မျိုး၊ သွင်းအားစု၊ လုပ်သားခ အပါအဝင် တစ်ဧကလျှင် စုစုပေါင်း ငွေကျပ် ၁၅ သိန်းဝန်းကျင်ကုန်ကျမည်ဖြစ်သည်။ တစ်ဧကလျှင် နနွင်းပင် နှစ်ပေခြားဖြင့် နှစ်သောင်းခန့် စိုက်ပျိုးနိုင်မည်ဖြစ်ပြီး အထွက်နှုန်းအနေဖြင့် တစ်ဧကလျှင် နနွင်းအခြောက် ပိဿာချိန်(၇၀၀-၈၀၀) ခန့်ထွက်ရှိကြောင်းနှင့် ရာသီဥတုနှင့် ပိုးမွှားကင်းစင်မှုအပေါ် မူတည်၍  အထွက်နှုန်းကောင်းမွန်ကြောင်း သိရ သည်။

          သီးနှံပေါ်စအချိန်တွင် နနွင်းတက် တစ်ပိဿာလျှင် ငွေကျပ် ၈၀၀၀-၁၀၀၀၀ ဖြင့် ရောင်းချရကြောင်း၊ ဈေးကွက်အနေဖြင့် နနွင်းတက်များကို ကျေးရွာများတွင် အမှုန့်ကြိတ်စက်ဖြင့် ကြိတ်၍ နနွင်းမှုန့် စစ်စစ်ရောင်းချခြင်း၊ မုံရွာမြို့ရှိ ပွဲရုံများသို့ တင်ပို့ရောင်းချခြင်းများရှိပါကြောင်း၊  အကျိုးအမြတ် အနေဖြင့် တစ်ဧကလျှင် ငွေကျပ် ၄၀ သိန်းခန့် ရရှိကြောင်း၊ နနွင်းစိုက်ပျိုး ခြင်းသည် နနွင်းတက်များ သာမက နနွင်းဖူးများပါ ရောင်းချရသောကြောင့် အပိုဝင်ငွေများ ရရှိ၍ အဆင်ပြေ လျက်ရှိပြီး နနွင်းစိုက်ခင်းများလည်း အောင်မြင်ဖြစ် ထွန်းလျက် ရှိကြောင်း  နနွင်းကုန်သည်များထံမှ သိရသည်။

DOCA(စစ်ကိုင်း)

           မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ သရက်မြို့နယ်ရှိ ကျောက်အိုင်၊ ရွာသစ်ကျေးရွာများမှ ထွက်ရှိသော ရခိုင်ငှက်ပျောသီးများ သရက်မြို့ပေါ်ရှိ စည်ပင်သာယာဈေးကြီးနှင့် ငှက်ပျောသီး ဈေးဆိုင်များသို့ ဝင်ရောက်လျက်ရှိကြောင်း သိရှိရပါသည်။

        ရခိုင်ငှက်ပျောပင်များကို (၀.၂၅) ဧက ပေါ်တွင် နွေရာသီတွင် စုစုပေါင်းငှက်ပျောပင်(၂၀၀)ခန့် စိုက်ပျိုးထားရှိကြောင်း၊ အပင်ကြီးမျိုးဖြစ်၍ တစ်ပင်နှင့် တစ်ပင် (၁၂ ပေ မှ၁၅ ပေ)အကွာ စိုက်ပျိုးထားရှိကြောင်း၊ရခိုင်ငှက်ပျောပျိုးပင်များ ဝယ်ယူစရိတ်၊ စိုက်ပျိုးခ၊ ပေါင်းသင်ရှင်းလင်း စိုက်ပျိုးခနှင့် သဘာဝမြေဩဇာမြေဆွေး(နွားချေး)တို့ အပါအဝင် စုစုပေါင်းကုန်ကျစရိတ်ကျပ် (၇)သိန်းခန့် ကုန်ကျကြောင်း၊ ယခုမိုးလယ်တွင်ရခိုင်ငှက်ပျောခိုင်များ ထွက်ရှိလျက်ရှိကြောင်း၊ နွေတွင်ရေပေးမှ အဆင်ပြေပြီး ထွက်အားနည်းကြောင်း၊ ယခုအချိန်တွင်ငှက်ပျောခိုင်များ တစ်ပတ် (သို့မဟုတ်) (၁၀) ရက်ခန့် အကြာတွင် အခိုင်(၂၀ မှ ၃၀)ထွက်ရှိပြီး သရက်မြို့ပေါ်ရှိငှက်ပျော လက်လီလက်ကားဆိုင်များသို့ တင်သွင်းရကြောင်း၊ ၂၀၂၆ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ(ဒုတိယပတ်)တွင်ရခိုင် ငှက်ပျောခိုင် (ဂျွန်) တစ်ခိုင်လျှင် ကျပ်(၁၂၀၀၀-၁၅၀၀၀)ဖြင့် ရောင်းချရကြောင်း ငှက်ပျောစိုက် တောင်သူတစ်ဦးထံမှသိရှိရပါသည်။ ငှက်ပျောစိုက်တောင်သူများမှာလည်း အပတ်စဉ်ဝင်ငွေရ၍ ရောင်းချသူငှက်ပျောသီး လက်ကားဈေးသယ်မှာလည်း ယခုအချိန်တွင်ဈေးနှုန်းသင့်၍ ကျန်းမာရေးနှင့် ညီညွတ်သော ရခိုင်ငှက်ပျောသီးများ နေ့စဉ်ရောင်းချရပါကြောင်း ငှက်ပျောသီး(လက်လီ) ရောင်းချသူ ဈေးသည်တစ်ဦးထံမှ သိရှိရပါသည်။

DOCA(မကွေး)