ပြည်တွင်းကုန်သွယ်မှုသတင်း

                         စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးသည်  စိုက်ပျိုရေးကိုအခြေခံပြီး အဓိကထားစိုက်ပျိုးသော တိုင်းတစ် တိုင်းဖြစ်ပြီး ပြည်တွင်းကုန်သွယ်မှုကဏ္ဍတွင်ပါဝင်သည့်အတွက် စစ်ကိုင်းမြို့ရှိ ပဲနီပြား၊ ပဲဇီးကွက်၊ ပဲလွန်း၊ စားတော်ပဲ ၊ကုလားပဲများကိုလည်း စိုက်ပျိုးထားကြောင်းသိရသည်။ ၂၀၂၆ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလစတုတ္ထပတ်တွင် စစ်ကိုင်းမြို့မဈေးရှိ ပဲနီပြားနှင့်ပဲဇီးကွက် တစ်တင်းလျှင် (၁၄၄၀၀၀)ကျပ်၊ပဲလွန်းတစ်တင်းလျှင် (၉၆၀၀၀)ကျပ်၊ စားတော်ပဲတစ်တင်းလျှင် (၁၂၈၀၀၀)ကျပ်၊ ကုလားပဲဆံ တစ်တင်းလျှင် (၁၁၂၀၀၀)ကျပ်ဖြင့် ရောင်းချလျှက်ရှိကြောင်း၊ ပဲများကိုစားသုံးခြင်းဖြင့် ပရိုတင်း ဓာတ်ပါဝင်မှု မြင့်မားသောကြောင့် လူအများစုစားသုံးကြပါသည်။ မြန်မာလူမျိုးတို့သည် အလှူ အတန်းပြုလုပ်ရာတွင် ပဲများကို မပါမဖြစ် အဓိကထားချက်ပြုတ်ကြပါသည်။ ပဲကို စားသုံးမှု များပြားသလို  ဒေသအတွင်းရှိ ဝယ်ယူသုံးစွဲကြသည့်အတွက် အရောင်းအဝယ်ဖြစ်ကြောင်း ပဲမျိုးစုံရောင်းသူထံမှ သိရပါသည်။

Doca(စစ်ကိုင်း)

          ကျောက်ဆည်ခရိုင်အတွင်းရှိ တောင်သူဦးကြီးများသည် စားဖိုဆောင်သီးနှံဖြစ်သော ငရုတ်၊ ကြက်သွန်၊ ပဲ၊ နှမ်းသီးနှံများအပြင် စီးပွားဖြစ်ဝင်ငွေတိုးသော ရှောက်ပင်များကိုလည်း စိုက်ပျိုးလာကြပါသည်။ ရှောက်ပင်အမျိုးအစားများမှာ ဗမာမျိုး၊ ရှောက်ဘီလူးမျိုး၊ ရှောက်သခွားမျိုးဟူ၍ စိုက်ပျိုးကြပြီး အများဆုံးစိုက်ပျိုးသောမျိုးမှာ ဗမာမျိုးများဖြစ်ပြီး၊ ဗမာရှောက်သီးမျိုးသည် အခွံပါး၍ အရည်ရွှမ်းသောကြောင့် လူကြိုက်များကြောင်း၊ ခရိုင်အတွင်း ရှောက်ပင်ကို ဧကလိုက် စိုက်ပျိုးမှုမရှိသော်လည်း တစ်နိုင်တစ်ပိုင် စိုက်ပျိုးလျက်ရှိကြောင်း၊ အပင်လျင်မြန် ကြီးထွားစေရန်နှင့် ပန်းပွင့်ချိန်နှင့်အသီးပေါ်ချိန်များတွင် ရေလှုံလောက်စွာသွင်းပေးရပြီး မြေဆီမြေဩဇာ ကျွေးရကြောင်း၊ စိုက်ပျိုးပြီး တစ်နှစ်နှင့် တစ်နှစ်ခွဲသားတွင် စတင်၍ အသီးသီးကြောင်း၊ အချို့စိုက်ပျိုးသူများမှာ ရှောက်ကိုင်းဆက်ပျိုးပင်ကို ဝယ်ယူစိုက်ပျိုးပါက (၆)လ (၁)နှစ် အကြာတွင် စတင်၍သီးကြောင်း၊ အပင်အောင်မြင်ဖြစ်ထွန်းပါကတစ်ပင်လျှင်(၃၀-၄၀)လုံးခန့်သီးကြောင်း၊ ရှောက်သီးဈေးနှုန်းအနေဖြင့် လက်ကား (၁)လုံးလျှင်(၃၀၀/-)ကျပ်၊ လက်လီတစ်လုံးလျှင်(၅၀၀/-)ကျပ်ဖြင့် ရောင်းဝယ်လျက်ရှိကြောင်း၊ ဈေးကွက်အနေဖြင့် ပွဲစားများမှ ရှောက်သီးစိုက်ပျိုးသောခြံအထိ လာရောက်ဝယ်ယူကြကြောင်း၊ ပွဲစားများမှတစ်ဆင့် ရန်ကုန်မြို့၊ မန္တလေးမြို့များသို့ တင်ပို့ရောင်းချကြောင်း၊ ရှောက်ပင်စိုက်ပျိုးရာတွင် အသီးသာမက အညွှန့်ပါရောင်းချရသောကြောင့် စိုက်ပျိုးရကျိုးနပ်ကြောင်း၊ ရှောက်သီးစားသုံးခြင်းဖြင့် လေငန်းရောဂါ၊ သွေးတိုးရောဂါ၊ အစာမကြေခြင်းနှင့် အတက်စာများ စားသုံးမိပါက ရှောက်သီးဖျော်ရည်ကို သောက်ပေးရကြောင်း၊ ရှောက်ရွက် စားသုံးပေးခြင်းဖြင့် လေငန်းရောဂါ သက်သာပျောက်ကင်းစေကြောင်း လေ့လာသိရှိရပါသည်။

DOCA(မန္တလေး)

            ကျောက်ဆည်ခရိုင်အတွင်း ယခုအချိန်တွင် ဆီးချဉ်သီး၊ ဆီးချိုသီးများ စတင်ထွက်ပေါ် လျက်ရှိပါသည်။ ဆီးချဉ်ပင်ကိုသီးသန့်စိုက်ပျိူးမှုမရှိပါ။ မိမိတို့ တောတောင်များတွင် အရိပ်ရရန်အတွက် ကန်သင်းရိုးများတွင် စိုက်ပျိုးကြပါသည်။ အများအားဖြင့် အညာဒေသတွင် ဆီးချဉ်ပင် များအလေ့ကျပေါက်ရောက်သော အပင်ဖြစ်ပြီး တောသူတောင်သားများမှ တောလယ်ထွက်ရင်း ဆီးချဉ်သီးများကိုကောက်၍ နေလှန်းအခြောက်ခံကာ မြို့ပေါ်တက်၍ ရောင်းချကြသဖြင့် မိသားစု အပိုဝင်ငွေရရှိကြပါသည်။ ဆီးချိုပင်ကို ခြံဖြင့်စီးပွားဖြစ်စိုက်ပျိုးကြပြီး စဥ့်ကိုင်မြို့နယ်တွင် အများဆုံး စိုက်ပျိုးကြကြောင်းသိရှိရပါသည်။ စဉ်ကိုင်မြို့နယ်တွင် အများဆုံးစိုက်ပျိုးထားသော ဆီးချိုပင်များမှာ အရည်အသွေးကောင်းသော အလုံးကြီးမျိုး၊ ထိုင်ဝမ်ဆီးချိုသီးများကို အများဆုံးစိုက်ပျိုးကြပါသည်။ ဆီးချိုသီး/ ဆီးချဉ်သီးရောင်းချမှုတွင် ပြည်ချိန်ဖြင့် အများဆုံးရောင်းချကြကြောင်း၊ ဆီးချဉ်သီးမှာ အညာဒေသတွင် ဆီးပဲလှော်၊ ဆီးကြက်ဥ၊ ဝက်သက်ခေါက်ဆီးသီးဟူ၍ အမျိုးမျိုးပေါက်ရောက် ကြောင်း၊ ယခင်နှစ် ဆီးသီးခြောက် ဈေးနှုန်းအနေဖြင့် အခြောက်(၁)တင်း လျှင်(၁၀၀၀၀/-)ကျပ်ဖြင့် ရောင်းဝယ်ခဲ့ပြီး ယခုပေါ်ဦးပေါ်စတွင် ဆီးချဉ်သီးအခြောက် (၁)တင်းလျှင် (၇၀၀၀/-)ကျပ်သာ ရောင်းချရကြောင်း၊ ယခင်နှစ်ထက် ပေါ်ဦးပေါ်စတွင် (၁)တင်းလျှင် (၃၀၀၀/-)ကျပ် လျော့နည်း ရောင်းချရကြောင်း၊ ဆီးသီးခြောက်ကို နီးစပ်ရာပွဲရုံများသို့ သွားရောက်ရောင်းချရကြောင်း၊ ဆီးချဉ်သီးအစိုကို အညာဒေသတွင် ဆီးသီးပေါင်းနှင့် ဆီးသီးငပိသုပ်အဖြစ် စားသုံးကြသလို ဆီးသီးခြောက်ကို ထန်းလျက်နှင့် ကျို၍ စားသုံးကြပါသည်။ ဆီးသီးခြောက်ကို ဆီးခွဲစက်များမှလည်း လာရောက်ဝယ်ယူကြကြောင်း၊ ဆီးယိုစားသုံးခြင်းဖြင့် ရင်ကိုအေး၍ နှလုံးကိုငြိမ်စေကြောင်း၊ ဆီးသီးစားသုံးခြင်းဖြင့် ဗီတာမင်စီ ကြွယ်ဝစွာရရှိသောကြောင့် တစ်နှစ်တစ်ခါသာပေါ်သော ရာသီပေါ်ဆီးသီးများကို စားသုံးသင့်ပါကြောင်း ရေးသားတင်ပြအပ်ပါသည်။

DOCA(မန္တလေး)

        မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်သည် ဆည်ရေသောက်ဒေသဖြစ်သောကြောင့် သီးနှံမျိုးစုံစိုက်ပျိုး ဖြစ်ထွန်းလျက်ရှိရာ ၎င်းသီးနှံများအနက် ပဲစဉ်းငုံကို ၂၀၂၅-၂၀၂၆ ဘဏ္ဍာနှစ်တွင် ကျောက်ဆည်ခရိုင်တွင် (၁၇၀၀)ဧက စိုက်ပျိုးထားရှိပြီး ကျောက်ဆည်မြို့နယ်တွင် (၉၄၀)ဧက စိုက်ပျိုးထားကြောင်း သက်ဆိုင်ရာဌာန၏ စာရင်းများအရသိရှိရပါသည် ။ ပဲစဉ်းငုံကို သီးသန့် စိုက်ပျိုးမှုများရှိသလို သီးထပ်သီးညှပ်အဖြစ်လည်း စိုက်ပျိူးကြကြောင်း၊ အများဆုံးစိုက်ပျိုးသောပျိုးခဲ့ပြီး ယခုအချိန်တွင် ပဲစဉ်းငုံများ စတင်ထွက်ပေါ်နေပြီဖြစ်ကြောင်း၊ တစ်ဧကကုန်ကျစရိတ်အနေဖြင့် မျိုး၊ သွင်းအားစု၊ လုပ်သားခအပါအဝင် စုစုပေါင်း (၃၀၀၀၀၀/-)ကျပ် ဝန်းကျင်ခန့်ကုန်ကျကြောင်း၊ အထွက်နှုန်းအနေဖြင့်(၁၁-၁၂) တင်းခန့် ထွက်ရှိခဲ့ကြောင်း၊ ယခင်အပတ် စျေးနှုန်းအနေဖြင့် တစ်တင်းလျှင် (၈၀၀၀၀/-)ကျပ် စျေးနှုန်းများရှိခဲ့ပြီး ယခုအပတ်တွင် တစ်တင်းလျှင်(၉၂၀၀၀/-)ကျပ်စျေးနှုန်းများဖြင့် အရောင်းအဝယ်ဖြစ်နေကြောင်း၊ ယခင်အပတ်နှင့်နှိုင်ယှဉ်ပါက စျေးနှုန်းများမြင့်တက်လာကြောင်း၊ အကျိုးအမြတ်အနေဖြင့်(၇၁၀၀၀၀/-)ကျပ်ခန့် မြတ်ခဲ့ကြောင်း၊ ယခုအချိန်တွင် ကျောက်ဆည်မြို့နယ်ရှိ ဘော်တောင်ကျေးရွာနှင့် တံတားဦး၊ မြင်းခြံ၊ နွားထိုးကြီး၊ တောင်သာ၊ မလှိုင်ဘက်မှ ပဲစဉ်းငုံများ ဝင်ရောက်လျက်ရှိကြောင်း၊ တောင်သူများမှပွဲရုံများသို့ တိုက်ရိုက်တင်ပို့‌ရောင်းချလျက်ရှိပြီး ပွဲရုံများမှတစ်ဆင့် ရန်ကုန်၊ မန္တလေးမြို့များသို့ တင်ပို့ရောင်းချကြကြောင်း ပွဲရုံများမှ သိရှိရပါသည်။

DOCA(မန္တလေး)

         မြင်းခြံမြို့နယ်သည် ဧရာဝတီမြစ်၏ အရှေ့ဘက်ကမ်းတွင်တည်ရှိပြီး  စိုက်ပျိုးရးလုပ်ငန်းများဖြင့် အသက်မွေးဝမ်းကြာင်းပြုကြသည်။ စပါး၊ ပဲမျိုးစုံ၊ ကြက်သွန်နီ၊ ပြောင်း၊ ဆီထွက် သီးနှံမျိုးစုံ စိုက်ပျိုးလျက်ရှိရာ အစေ့ထုတ်ပြောင်းသီးနှံကိုလည်း စိုက်ပျိုးကြကြောင်း၊ အစေ့ထုတ်ပြောင်း (မိုးကြို/မိုး)သီးနှံကို မေလ၊ ဇွန်လ၊ ဇူလိုင်လ၊ ဩဂုတ်လနှင့် စက်တင်ဘာလတို့တွင် စိုက်ပျိုးပြီး မေလနှင့် ဒီဇင်ဘာလတို့အထိ စတင်ရိတ်သိမ်းကြောင်း ၂၀၂၆ခုနှစ်တွင် အစေ့ထုတ်ပြောင်း စိုက်ပျိုးမှုအနေဖြင့် စိုက်ဧက(၂၂၉၂)ဧကတွင် ဧကအားလုံးရိတ်သိမ်းခဲ့ပြီး အထွက်နှုန်း များကောင်းကြောင်း မြို့နယ်ကြေးတိုင်နှင့် မြေစာရင်းဦးစီးဌာန၏ စာရင်းများအရသိရှိရသည်။ မျိုးအနေဖြင့် အထွက်နှုန်းကောင်းသော ( 808 နှင့် 888) များကို အများဆုံးစိုက်ပျိုး ကြကြောင်း၊   တစ်ဧကကုန်ကျစရိတ်အနေဖြင့် မျိူး၊ သွင်းအားစု၊ လုပ်သားခအပါအဝင် တစ်ဧကလျှင် စုစုပေါင်းငွေကျပ် (၆၅၀,၀၀ဝ) ကျပ်ခန့်ကုန်ကျ ကြောင်း၊ တစ်ဧကအထွက်နှုန်းအနေဖြင့် (၇၃)တင်းခန့် ထွက်ရှိကြောင်း၊ မြေအနေအထားနှင့် သီးနှံဖြစ်ထွန်းအောင်မြင်မှု အပေါ်မူတည်၍ အထွက်နှုန်းများ အနည်းငယ်  ကွာခြားမှုရှိကြောင်း၊ ဈေးနှုန်း အနေဖြင့် အစေ့ထုတ်ပြောင်း တစ်တင်းလျှင်  (၂၃,၀၀၀)ကျပ်၊ တစ်ဧကအကျိုးအမြတ်အနေဖြင့်  (၁,၀၀၀,၀၀၀)ကျပ်ခန့် အကျိုး အမြတ်ရရှိကြောင်း သင်္ဘောတင်ကျေးရွာမှ အစေ့ထုတ် ပြောင်းစိုက် တောင်သူ၏ပြောပြချက် အရသိရှိရသည်။ ‌ဒေသတွင်းကျေးရွာများမှ စိုက်ပျိုးထွက်ရှိသော အစေ့ထုတ်ပြောင်းများကို တောင်သူများကိုယ်တိုင် မြို့ပေါ်ရှိပွဲရုံများသို့ တင်ပို့ရောင်းချကြောင်း၊ ထိုပွဲရုံများမှတဆင့် မန္တလေးမြို့၊ ပခုက္ကူမြို့နှင့် ရန်ကုန်မြို့များသို့ တင်ပို့ရောင်းချကြောင်း ပွဲရုံလုပ်ငန်း လုပ်ကိုင်သူများ ထံမှသိရှိရပါသည်။

DOCA(မန္တလေး)