ပြည်ပကုန်သွယ်မှုသတင်းများ

    ကြံ့ကြံ့ခံနိုင်သောကုန်သွယ်ရေးကြီးထွားမှုနှင့် စီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတိုးချဲ့ခြင်း တို့၏ ပံ့ပိုးမှုဖြင့် နှစ်နိုင်ငံအကြားစီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု ဆက်လက်တည်ငြိမ်စွာအဆင့် မြှင့်တင်နေသည့် အီတလီ-ထိုင်းစီးပွားရေးဖိုရမ် (ITBF) သည် ၎င်းတို့၏ ၁၀ နှစ်ပြည့်အခမ်းအနား ကို ကျင်းပခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတကာကုန်သွယ်မှုမြှင့်တင်ရေးဦးစီးဌာန၏ အဆိုအရ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၏ ပထမ ၁၀ လတွင် နှစ်နိုင်ငံအကြားအပြန်အလှန်ကုန်သွယ်မှုတန်ဖိုးမှာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၄.၂၉ ဘီလီယံရောက်ရှိခဲ့ပြီး ၂၀၂၄ ခုနှစ်တူညီသည့်ကာလနှင့်နှိုင်းယှဉ်ပါက ၁.၃၀ ရာခိုင်နှုန်းမြင့်တက်ခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ၁၀ နှစ်မြောက်ကျင်းပခဲ့သည့် ထိုအခမ်းအနား ကို ထိုင်းနိုင်ငံစီးပွားရေးအသင်းချုပ်၊ အီတလီ-ထိုင်းစီးပွားရေးအသင်းချုပ်နှင့် နှစ်နိုင်ငံစလုံးမှ သံရုံး များကပူးတွဲကြီးမှူးကျင်းပခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ ထိုဖိုရမ်သည် နှစ်နိုင်ငံအကြား ကုန်သွယ် ရေးနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုအလားအလာကိုတိုးမြှင့်ရန်နှင့် ရည်ရွယ်ထားသည့်လုပ်ငန်းနယ်ပယ်များ တစ်လျောက် ကွန်ယက်များပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုအားကောင်းရန် ရည်ရွယ်ကြောင်း သိရပါသည်။ ထိုအခမ်းအနားကို ကားလုပ်ငန်း၊ အခြေခံအဆောက်အအုံ၊ အစားအစာ၊ စွမ်းအင်၊ စက်ပစ္စည်း၊ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု၊ ခရီးသွားနှင့် လူနေမှုပုံစံအစရှိသည့် ကျယ်ပြန့်သောကဏ္ဍများရှိ ထိုင်း ကုမ္ပဏီ ၁၉ ခုနှင့် အီတလီကုမ္ပဏီ ၁၀ ခုတို့မှ အမှုဆောင်အရာရှိများတက်ရောက်ခဲ့ကြောင်းသိရပါ သည်။ သက်ဆိုင်ရာအစိုးရအေဂျင်စီများသည် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုအခွင့်အလမ်းများဦးတည်ရာနှင့် ပတ်သတ်၍ အတွေးအမြင်များကိုဝေမျှခဲ့ကြကြောင်း သိရပါသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံစီးပွားရေးနှင့် လူမှု ဘဝဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကောင်စီ၏ ဥက္ကဌ Supavud Saicheua က၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ၏ GDP ကြီးထွားနှုန်းမှာ အိမ်ထောင်စုကြွေးမီများကြောင့် ၂.၂ ရာခိုင်နှုန်းသာတိုးတက်ရန်ခန့်မှန်းရပြီး ၂၀၂၆ ခုနှစ်တွင်မူ အများပိုင်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု၊ ပုဂ္ဂလိကစားသုံးမှုနှင့် ခရီးသွားဝင်ငွေရရှိမှုနာလံထူလာ မှုတို့အပေါ်အခြေခံ၍ တိုးတက်ရန် မျှော်မှန်းရကြောင်းနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံသည် ပြည့်ဖြိုးမြဲစွမ်းအင် အထူးသဖြင့်ဆိုလာစွမ်းအင်သို့အသွင်ကူးပြောင်းရန် လိုအပ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ ရင်းနှီး မြှုပ်နှံမှုအပေါ်စားပွဲဝိုင်းဆွေးနွေးပွဲတွင် အာဆီယံထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးအချက်အချာအဖြစ် ထိုင်း နိုင်ငံ၏အခန်းကဏ္ဍကိုအားကောင်းရန်အတွက် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုနှင့် ထောက်ပံ့ပို့ ဆောင် ရေးကြံ့ကြံ့ခံနိုင်စွမ်းတွင် အားကောင်းမှုနှင့် AI နှင့် အလိုအလျောက်စက်ပစ္စည်းများ အသုံး ပြုမှုတို့အပေါ် အလေးပေးဆွေးနွေးခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ အီတလီမှကိုယ်စားလှယ်များက နှစ်နိုင်ငံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအတွက် ထိုင်းနိုင်ငံ၏အားကောင်းသည့်အချက်ဖြစ်သည့် အား ကောင်း သောကုန်ထုတ်လုပ်မှုအတူ ပို့ကုန်မောင်းနှင်သည့်စီးပွားရေး၊ အဆင့်မြင့်စက်ပစ္စည်းများ၊ စိုက်ပျိုး မွေးမြူရေးအစားအစာဆန်းသစ်တီထွင်မှုနှင့် အဆင့်မြင့်ထောက်ပံ့မှုကွင်းဆက်များတို့တွင် ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်လာမှုနှင့် ပတ်သတ်၍ အသားပေးပြောကြားခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။

DOCA (ရန်ကုန်)

     ကုလသမဂ္ဂစားနပ်ရိက္ခာနှင့် စိုက်ပျိုးရေးအဖွဲ့ (FAO) သည် အာဖဂန်နစ္စတန်တစ်ဝှမ်းရှိ လယ်သမားမိသားစုများထံ ဂျုံစိုက်ပျိုးရေးအထုပ် ၈၇,၄၀၀ ဖြန့်ဝေပေးခဲ့ကြောင်း အေဂျင်စီက ဒီဇင်ဘာလ ၁၈ ရက်နေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။ "အသိအမှတ်ပြု ဂျုံစေ့များကို အရည်အသွေး မြင့် ဓာတ်မြေဩဇာနှင့် တွဲဖက်အသုံးပြုခြင်းဖြင့် ရိုးရာမျိုးကွဲများထက် အထွက်နှုန်းပိုမိုမြင့်မားကြောင်း သက်သေပြခဲ့ပြီး မိသားစုများအား အစားအစာပိုမိုဖြစ်ထွန်စေရန်၊ လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများကို ကျွေးမွေးရန်နှင့် ဝင်ငွေရှာဖွေရန် ကူညီပေးကြောင်း FAO ၏ ကြေညာချက်တွင် ဖော်ပြထား သည်။ အာဖဂန်နစ္စတန်၏ စားနပ်ရိက္ခာဖူလုံမှုအခြေအနေသည် ပိုမိုဆိုးရွားလာပြီး မကြာသေးမီ က FAO ၏ အစီရင်ခံစာတစ်ခုအရ လူပေါင်း ၁၇.၄ သန်းသည် ဆောင်းရာသီ ပြင်းထန်သော ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးမှုဒဏ်ကို မြင့်မားစွာ ခံရနိုင်ကြောင်း ခန့်မှန်းထားသည်။ လူဦးရေ ၃၆ သန်း ကျော်ရှိသော နိုင်ငံ၏ လူဦးရေ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်သည် ၎င်းတို့၏ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း အ တွက် စိုက်ပျိုးရေးကို မှီခိုအားထားနေရသည်။ သို့သော် လယ်သမားများသည် အဆင့်မြင့်ပစ္စည်း များကို အကန့်အသတ်ဖြင့်သာ ရရှိခြင်း၊ ရိုးရာလယ်ယာစိုက်ပျိုးရေး နည်း လမ်းများကို မှီခိုအား ထားခြင်း၊ အချိန်မီဈေးကွက်သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးအတွက် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး မလုံလောက် ခြင်း၊ အအေးခန်းသိုလှောင်ရုံများမရှိခြင်းနှင့် မျိုးစေ့များ မလုံလောက်ခြင်း အပါအဝင် သိသာထင် ရှားသော စိန်ခေါ်မှုများနှင့် ရင်ဆိုင်နေရကြောင်းသိရ သည်။

DOCA(ရန်ကုန်) 

    သီရိလင်္ကာအကောက်ခွန်သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း ဝင်ငွေ ရူပီး ၂.၄၉၇ ထရီလီယံ (အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၈.၀၆ ဘီလီယံ) ရရှိခဲ့ပြီး ဌာနမှ မှတ်တမ်းတင်ထားသော အမြင့်ဆုံး ကောက်ခံမှုဖြစ်ပြီး ပြန်လည်ပြင်ဆင်ထားသော နှစ်စဉ်ပစ်မှတ်ထက် များစွာကျော်လွန်လျှက်ရှိ သည်။ အကောက်ခွန်နှင့် မီဒီယာပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ဒါရိုက်တာ Chandana Punchihewa က ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွက် ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာနမှ သတ်မှတ်ထားသော မူလဝင်ငွေပစ်မှတ်မှာ ရူပီး ၂.၁၁၅ ထရီလီယံဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ကောက်ခံမှုများသည် အချိန်ဇယားထက် စော၍ ထိုအဆင့်သို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး အာဏာပိုင်များသည် ပစ်မှတ်ကို ရူပီး ၂.၂၃၁ ထရီလီယံ အထိ ပြန်လည်ပြင်ဆင်ရန် တွန်းအားပေးခဲ့သည်။ လက်ရှိဝင်ငွေသည် ယခုအခါ ပြင်ဆင်ထား သော စံနှုန်းကို ကျော်လွန်နေပြီဖြစ်သည်။ မီဒီယာများကို ပြောကြားရာတွင် Punchihewa က သီရိလင်္ကာအကောက်ခွန်မှ မိတ်ဆက်ခဲ့သော လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှုအစီအမံများနှင့် မော်တော် ယာဉ်တင်သွင်းမှုများကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ခြင်းတို့၏ ပေါင်းစပ်မှုကြောင့် ခိုင်မာသောစွမ်း ဆောင်ရည်ကို ပံ့ပိုးပေးခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ယခင်နှစ်အတွက် ဝင်ငွေပစ်မှတ်မှာ ရူပီး ၁.၅၃၁ ထရီလီယံဖြစ်ပြီး ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွက် သိသိသာသာ မြင့်မားသော ပစ်မှတ်ကို သွင်းကုန် ထိန်းချုပ်မှုများနှင့် သက်ဆိုင်သည့် မူဝါဒဆုံးဖြတ်ချက်များ၊ အထူးသဖြင့် မော်တော်ယာဉ် တင်သွင်းမှု ပြန်လည်စတင်ပြီးနောက် ချမှတ်ခဲ့ကြောင်း ၎င်းက မှတ်ချက်ပြုခဲ့သည်။

DOCA(ရန်ကုန်)

    အီဂျစ်နိုင်ငံသည် သဘာဝဓာတ်ငွေ့တွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုမှတစ်ဆင့် လက်ဘနွန်နိုင်ငံ၏ ရေရှည်လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပြတ်လပ်မှုကို လျှော့ချရန် ကူညီပေးသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း အလည်အပတ်ရောက်ရှိနေသော အီဂျစ်ရေနံနှင့် သတ္တုအရင်းအမြစ်ဝန်ကြီး Karim Badawi က ဒီဇင်ဘာလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။ "အီဂျစ်နိုင်ငံသည် လက်ဘနွန်နိုင်ငံ၏ စွမ်းအင် ဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကို အလွန်အလေးထားပါသည်" ဟု လက်ဘနွန်သမ္မတ ဂျိုးဇက်ဖ် အာအွန်နှင့် တွေ့ဆုံပြီးနောက် Badawi က ပြောကြားခဲ့ကြောင်း လက်ဘနွန်သမ္မတရုံး၏ ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။ အီဂျစ်နိုင်ငံသည် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ရှာဖွေရေး၊ ထုတ်လုပ်ခြင်းနှင့် လျှပ်စစ် ဓာတ်အားထုတ်လုပ်ရန်အတွက် ထောက်ပံ့ခြင်းအပါအဝင် အခြားကိစ္စရပ်များတွင် ၎င်း၏ကျွမ်း ကျင်မှုမှတစ်ဆင့် လက်ဘနွန်နိုင်ငံအား ဖြစ်နိုင်သမျှ ပံ့ပိုးမှုအားလုံး ပေးရန် အသင့်ရှိနေကြောင်း ဘာဒါဝီက ပြောကြားခဲ့ပြီး ဤကိစ္စနှင့်ပတ်သက်၍ နှစ်နိုင်ငံဝန် ကြီးဌာနများအကြား ပူးတွဲ လုပ်ငန်းအဖွဲ့များကို ဖွဲ့စည်းထားပြီးဖြစ်ကြောင်း ဖြည့်စွက်ပြော ကြားခဲ့သည်။ ၎င်းဘက်မှ Aoun က ယင်းလုပ်ဆောင်ချက်ကို ကြိုဆိုခဲ့ပြီး လျှပ်စစ်ဓာတ်အား အတွက် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ဆိုင်ရာ နှစ်နိုင်ငံသဘောတူညီချက်တစ်ရပ်ကို မကြာသေးမီက လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ပြီး လက်ဘနွန်နိုင်ငံ အနေဖြင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားထုတ်လုပ်မှုတိုးမြှင့်ရန်နှင့် တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ရိက္ခာခွဲ တမ်းချထားမှုကို လျှော့ချရန် လက်တွေ့ကျပြီး မရှိ မဖြစ်လိုအပ်သော ခြေလှမ်းတစ်ခုအဖြစ် ဖော် ပြခဲ့ကြောင်း ကြေညာချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။ လက်ဘနွန်နိုင်ငံသည် လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ပြတ်လပ်မှုဒဏ်ကို ကြာရှည်စွာ ခံစားခဲ့ရပြီး ပုဂ္ဂလိက ဂျင်နရေတာများအပေါ် များစွာ မှီခိုနေရ သည်။ အီဂျစ်နှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု သည် နိုင်ငံ၏ စွမ်းအင်ကဏ္ဍတည်ငြိမ်စေရန် အဓိကသော့ ချက်အဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။

DOCA(ရန်ကုန်)

     အမေရိကန်၏ အခွန်ကောက်ခံမှုများသည် ဥရောပ၏ အကြီးဆုံးစီးပွားရေးအပေါ် ဖိအားပေးနေသောကြောင့် ၂၀၂၅ ခုနှစ်၏ ပထမသုံးလပတ်တွင် အမေရိကန်သို့ ဂျာမန်ပို့ကုန် များ ၁၅ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ကျဆင်းခဲ့ပြီး မော်တော်ကားတင်ပို့မှုမှာ ၁၅ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ကျဆင်းခဲ့ ကြောင်း တနင်္လာနေ့တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သော ဂျာမန်စီးပွားရေးအင်စတီကျု (IW) ၏ ခွဲခြမ်းစိတ် ဖြာမှုအရ သိရသည်။ အမေရိကန်သို့ ဂျာမန်ပို့ကုန်စုစုပေါင်းသည် ပထမကိုးလအတွင်း ယခင် နှစ်ထက် ၈ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါး ကျဆင်းခဲ့ပြီး တည်ငြိမ်သော တိုးတက်မှုနှစ်များကို အဆုံးသတ် စေခဲ့သည်။ ၂၀၁၆ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၄ ခုနှစ်အတွင်း ပို့ကုန်များသည် နှစ်စဉ်ပျမ်းမျှ ၅ ရာခိုင်နှုန်းခန့် မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ နောက်ဆုံးကိန်းဂဏန်းများအရ အမေရိကန်သို့ ဂျာမန်ပို့ကုန်များသည် ၂၀၂၂ ခုနှစ်ထက် နိမ့်ကျ နေသည်။ စီးပွားရေးကျဆင်းမှုသည် ဂျာမနီ၏ အဓိကစက်မှုကဏ္ဍများ တွင် အာရုံစိုက်ခဲ့သည်။ ကျဆင်းမှု၏ ၇၀ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါးသည် မော်တော်ကား၊ ဓာတုဗေဒနှင့် စက်မှုအင်ဂျင်နီယာ လုပ် ငန်းများမှ လာကြောင်း IW က ဖော်ပြခဲ့သည်။ မော်တော်ကား တင်ပို့ မှုများ အများဆုံးကျဆင်း သွားသော်လည်း စက်မှုအင်ဂျင် နီယာနှင့် ဓာတုဗေဒတင်ပို့မှုများမှာ ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါး ကျဆင်း သွားခဲ့သည်။ လက်ရှိတွင် ၅၀ ရာခိုင်နှုန်းဖြင့် ကောက်ခံနေသော သံမဏိနှင့် အလူမီနီယမ်အပေါ် အမေရိကန်၏ မြင့်မားသော အခွန်ကောက်ခံမှုသည် စက်မှုအင်ဂျင်နီယာ ပို့ကုန်များ အားနည်း ရခြင်း၏ အဓိကအချက်ဖြစ်ကြောင်း အင်စတီကျုက ပြောကြားခဲ့သည်။ စွမ်းအင် ဈေးနှုန်းမြင့်မား မှုကြောင့် ဂျာမနီတွင် ထုတ်လုပ်မှု ကျဆင်းခြင်း အပါအဝင် ပြည်တွင်းအချက် များကြောင့်လည်း ဓာတုဗေဒပို့ကုန်များ ထိခိုက်ခဲ့ရသည်။ ထရမ့် ခေတ်က အခွန်ကောက်ခံမှု များကို လျင်မြန်စွာ ပြန်လည်ရုပ်သိမ်းရန် မဖြစ်နိုင်သောကြောင့် ဂျာမနီနိုင်ငံသည် ၎င်း၏ ကုန်သွယ်ရေးဆက်ဆံရေး များကို ကွဲပြားစေရန် လိုအပ်ကြောင်း IW စီးပွားရေးပညာရှင် Samina Sultan က ပြောကြားခဲ့ သည်။ ဂျာမနီနိုင်ငံသည် ဥရောပသမဂ္ဂ အတွင်း ကုန်သွယ်ရေး အတားအဆီးများကို လျှော့ချ နေစဉ်တွင် တောင်အမေရိက၊ အိန္ဒိယနှင့် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံများရှိ ဈေးကွက်အသစ်များသို့ ချဲ့ထွင် သင့်ကြောင်း သူမကထပ်လောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ 

DOCA(ရန်ကုန်)