အိန္ဒိယနိုင်ငံ ဆီထုတ်လုပ်သူများအသင်း (Solvent Extractors' Association of India - SEA) ၏ အလုပ်အမှုဆောင်ဒါရိုက်တာ B.V. Mehta ၏ ပြောကြားချက်အရ ကမ္ဘာ့ဖွဲနုဆီ ထုတ် လုပ်နိုင်စွမ်း အလားအလာ၏ ၇၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်သည် အသုံးမပြုနိုင်သေးဘဲ ကျန်ရှိနေပြီး ဈေးကွက် ပိုမိုရှာဖွေရန် လိုအပ်လျက်ရှိပါသည်။
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင် ဘန်ကောက်မြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် အပြည်ပြည် ဆိုင်ရာ ဖွဲနုဆီညီလာခံ (၂၀၂၆) တွင် အိန္ဒိယ နိုင်ငံ၏ အစီရင်ခံစာကို တင်ပြစဉ် ကမ္ဘာပေါ်၌ ဖွဲနုဆီ တန်ချိန် ၈ သန်းခန့် ထုတ်လုပ်နိုင်သည့် အလားအလာရှိသော်လည်း လက်ရှိတွင် ကမ္ဘာ့ဖွဲနုဆီ ထုတ်လုပ်မှုမှာ တန်ချိန် ၂.၄ သန်းသာ ရှိသေးကြောင်း၊ ကမ္ဘာတစ်လွှားတွင် နောက်ထပ် ဖွဲနုဆီ တန်ချိန် ၅.၅၅ သန်းအထိ တိုးမြှင့်ထုတ်လုပ်နိုင်သည့် အခွင့်အလမ်း ပွင့်လင်းနေဆဲဖြစ်ကြောင်း နှင့် ၎င်းကို အပြည့်အဝ ဖော်ထုတ်အသုံးပြုသွားရန်လိုကြောင်း အလုပ်အမှုဆောင် ဒါရိုက်တာ B.V. Mehta က ပြောကြားခဲ့ပါသည်။
အိန္ဒိယနှင့် တရုတ်တို့သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဖွဲနုဆီ အဓိကထုတ်လုပ်သည့် နိုင်ငံများဖြစ် ကြောင်း စာရင်းဇယားများအရ သိရပြီး အိန္ဒိယ၏ ထုတ်လုပ်မှုမှာ တန်ချိန် ၁.၁ သန်းခန့်ရှိကာ တရုတ်၏ ထုတ်လုပ်မှုမှာ တန်ချိန် ၀.၇၄ သန်းခန့်ရှိပါသည်။ အိန္ဒိယသည် ဖွဲနုဆီ အဓိကထုတ် လုပ်သည့် နိုင်ငံဖြစ်သော်လည်း ၎င်း၏ ထုတ်လုပ်နိုင်စွမ်းကို အပြည့်အဝ အသုံးပြုနိုင်ခြင်း မရှိ သေးသော နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်ပါသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၌ စုစုပေါင်း ဖွဲနုဆီတန်ချိန် ၂.၃ သန်းအထိ ထုတ်လုပ်နိုင်သည့် အလားအလာရှိပြီး အိန္ဒိယ၏ ကြိုးပမ်းမှုများသည် အခြားနိုင်ငံများနှင့် နှိုင်း ယှဉ်ပါက သာလွန်သော်လည်း ဆက်လက်ဆောင်ရွက်ရမည့် ကိစ္စများ ကျန်ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။
Mr. Mehta ၏ ခန့်မှန်းချက်အရ အိန္ဒိယသည် ၂၀၂၅-၂၆ ဘဏ္ဍာနှစ်တွင် စပါးတန်ချိန် ၂၃၀ သန်းခန့်နှင့် ဆန် တန်ချိန် ၁၅၄ သန်းခန့် ထွက်ရှိမည်ဖြစ်သည်။ ထိုပမာဏမှ ဖွဲနု တန်ချိန် ၁၃.၁ သန်းခန့် ထွက်ရှိမည်ဖြစ်ပြီး ယင်းမှတစ်ဆင့် ဖွဲနုဆီ တန်ချိန် ၂.၃ သန်းနီးပါး ထုတ်လုပ်နိုင်မည်ဟု ခန့်မှန်းထား ပါသည်။ လက်ရှိကာလတွင် အိန္ဒိယသည် ဖွဲနုဆီ တန်ချိန် ၁.၁၀ သန်းခန့်သာ ထုတ် လုပ်လျက်ရှိသဖြင့် ကျန်ရှိသော တန်ချိန် ၁.၂၀ သန်းခန့် ထုတ်လုပ်နိုင်မည့်အခွင့်အရေးကို ကောင်း စွာ အသုံးပြုနိုင်ခြင်းမရှိသေးကြောင်း သိရှိရသည်။
လွန်ခဲ့သည့် ဆယ်စုနှစ်တစ်ခုအတွင်း ဖွဲနုဆီ ထုတ်လုပ်နိုင်သည့် အခွင့်အလမ်းမှာ သိသိ သာသာ တိုးတက်လာခဲ့ကြောင်း၊ ဖွဲနုဆီ ထုတ်လုပ်နိုင်စွမ်းသည် ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် တန်ချိန် ၁.၆ သန်းရှိခဲ့ရာမှ ၂၀၂၅-၂၀၂၆ ခုနှစ်တွင် တန်ချိန် ၂.၃ သန်းအထိ မြင့်တက်လာခဲ့သော်လည်း အမှန်တကယ် ဖွဲနုဆီ ထုတ်လုပ်မှုမှာမူ တန်ချိန် ၀.၉၈ သန်းမှ ၁.၁၀ သန်းအထိသာ တိုးတက်ခဲ့ သဖြင့် နှေးကွေးလျက်ရှိကြောင်းနှင့် အိန္ဒိယသည် ဖွဲနုများ ပိုမိုထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့သော်လည်း ဆီ ထုတ်ယူနိုင်သည့် အလားအလာ အများအပြားမှာ အသုံးမပြုနိုင်သေးဘဲ ရှိနေဆဲဖြစ်ကြောင်း Mr. Mehta က ပြောကြားခဲ့ပါသည်။
ဤအလားအလာကောင်းများကို အကောင်အထည်ဖော်ဆောင်ရန် ချဉ်းကပ်ရာ၌ ပိုမို ကောင်းမွန်သော စီးပွားရေးတွက်ခြေကိုက်မှုဖြစ်ပေါ်စေရေးအတွက် ဖွဲနုဆီ ထုတ်ယူခြင်းနှင့် စနစ် တကျ ဆောင်ရွက်ခြင်းတို့အပြင် သဟဇာတကျသော ဈေးကွက်တန်ဖိုးကွင်းဆက်တစ်ရပ် ဖော်ဆောင် နိုင်ရေး ဆောင်ရွက်သွားရန် လိုအပ်မည်ဖြစ်ပါသည်။
ဆီထုတ်ယူပြီးသည့် ဖွဲဖတ် (de-oiled ricebran) အပေါ် ကောက်ခံသော ကုန်စည်နှင့် ဝန်ဆောင်မှုအခွန် (GST) ကို ၅ ရာခိုင်နှုန်းသို့ လျှော့ချခြင်းနှင့် ဖွဲနုဆီမှ ရရှိသော ဖက်တီး အက်ဆစ် (ricebran fatty acid distillate) အပေါ် ကောက်ခံသည့် GST အခွန်ကို ၁၈ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၅ ရာခိုင်နှုန်း သို့ မျှတအောင် ပြင်ဆင်ပေးခြင်းတို့သည် အခွန်ပုံပျက်မှုများနှင့် အခွန်အဆင့်ဆင့် လွဲမှားကောက်ခံ မှုများကို ဖြေရှင်းပေးနိုင်လိမ့်မည်ဟု Mehta က ပြောကြားခဲ့ပါသည်။
ထို့အပြင် Lipase အင်ဇိုင်းဓာတ်ထွက်ရှိမှုနည်းသော စပါးမျိုးစိတ်များ သုတေသနပြု ထုတ်လုပ် ရန် ပံ့ပိုးပေးခြင်း၊ ဆန်စက်အခြေခံအဆောက်အအုံများကို ခေတ်မီဆန်းသစ်အောင် မြှင့်တင်ခြင်း နှင့် ဆန်စက်များတွင် ဖွဲနုအရည်အသွေး မပျက်စီးအောင် ထိန်းသိမ်းသည့်စနစ် (bran stabilisation) အတွက် တိုက်တွန်းနှိုးဆော်ရန် လိုအပ်ကြောင်းကိုလည်း Mr. Mehta က အလေးပေးပြောကြားခဲ့ သည်။ ဤခြေလှမ်းများသည် ဆီထုတ်ယူရန်အတွက် ရရှိနိုင်သော ဖွဲနု၏ ပမာဏနှင့် အရည်အသွေး နှစ်ခုစလုံးကို တိုးတက်စေမည်ဖြစ်သည်။
ဖွဲနုနှင့် ဖွဲနုဆီမှ တန်ဖိုးမြှင့်ထုတ်ကုန်များ ထုတ်လုပ်ခြင်းသည် စပါးဈေးနှုန်းကို တိုးမြှင့်ရန် မလိုဘဲ တောင်သူများ ပိုမိုကောင်းမွန်သော ဈေးနှုန်းရရှိစေရန် ကူညီပေးနိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ဆက်လက်ပြောကြားခဲ့ပြီး၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် ဖွဲနုဆီ ထုတ်လုပ်မှု တိုးတက်လာခြင်းသည် ပြည်ပမှ စားသုံးဆီ တင်သွင်းမှုအပေါ် မှီခိုနေရမှုကိုလည်း လျှော့ချပေးနိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း ဖြည့်စွက် ပြောကြားခဲ့ပါသည်။
Source: The Hindu Business Line, 13 August 2026(လယ်ယာထွက်ကုန်များနှင့် အဓိကသွင်းကုန်များ၏ နိုင်ငံတကာဈေးကွက်စောင့်ကြည့်လေ့လာရေးအဖွဲ့)