အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ စိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီး Andi Amran Sulaiman သည် ကုန်သွယ်ရေး ချိတ်ဆက်မှုအားကောင်းရန်နှင့် အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသသို့ဈေးကွက်ချဲ့ထွင်နိုင်ရန် ရည်ရွယ်၍ လက်ဘနွန်နိုင်ငံသို့ အုန်းသီးနှင့် စားအုန်းဆီကြမ်း (CPO) တင်ပို့မှုတိုးချဲ့သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ အဆိုပါပြောကြားချက်မှာ ဇူလိုင် ၁၀ ရက်က ဂျကာတာမြို့ရှိ စိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန၌ လက်ဘနွန်နိုင်ငံ သံအမတ်ကြီး Salam Al Achkar နှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပြီးနောက် ထုတ်ဖော်ပြောကြားခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ ဝန်ကြီးက လက်ဘနွန်ဘက်မှ သံလွင်ဆီတင်ပို့လိုကြောင်း ကမ်းလှမ်းခဲ့သကဲ့သို့ ၎င်းတို့ဘက်ကလည်း အုန်းသီးနဲ့ စားအုန်းဆီကြမ်း တင်ပို့မှုကို ပိုမိုတိုးမြှင့်နိုင်ရေး ဆွေးနွေးခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ နှစ်နိုင်ငံအကြား ဆွေးနွေးမှုများသည် အင်ဒိုနီးရှား၏ အပူပိုင်းဒေသထွက် စိုက်ပျိုးရေးထွက်ကုန်များ ထုတ်လုပ်နိုင်စွမ်းနှင့် လက်ဘနွန်၏ အစားအသောက်တင်သွင်းမှုအပေါ် အားထားနေရသည့် အခြေအနေတို့ကို အခြေခံ၍ အပြန်အလှန်အကျိုးဖြစ်ထွန်းစေမည့် စိုက်ပျိုးရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု တိုးမြှင့်ရေးကို အဓိကထား ဆွေးနွေးခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ ကုန်သွယ်မှုပမာဏကို ထုတ်ဖော်ပြောကြားခြင်းမရှိသော်လည်း အင်ဒိုနီးရှားက အုန်းသီးနှင့် စားအုန်းဆီကဲ့သို့ အပူပိုင်းဒေသထွက်ကုန်များ တင်ပို့မှုတိုးမြှင့်မည်ဖြစ်ပြီး လက်ဘနွန်က သံလွင်ဆီကဲ့သို့ တန်ဖိုးမြင့် ပြည်တွင်းထွက်ကုန်များတင်ပို့ရန် ကမ်းလှမ်းထားကြောင်း သိရပါသည်။ အင်ဒိုနီးရှားသည် ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး အုန်းသီးထုတ်လုပ်သည့်နိုင်ငံဖြစ်ပြီး အုန်းစိုက်ဧက ၃ ဒသမ ၃ သန်းကျော်ရှိကာ နှစ်စဉ်ထုတ်လုပ်မှု တန်ချိန် ၂ ဒသမ ၈ သန်းခန့်ရှိကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့ပြင် စားအုန်းဆီထုတ်လုပ်မှုတွင်လည်း ကမ္ဘာ့ထိပ်တန်းနိုင်ငံအဖြစ် ရပ်တည်နေပြီး ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် စားအုန်းဆီကြမ်းနှင့် palm kernel oil (PKO) စုစုပေါင်း ထုတ်လုပ်မှု တန်ချိန် ၅၆ သန်းခန့် ရှိမည်ဟု ခန့်မှန်းထားကာ နိုင်ငံ၏ စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍအတွက် အဓိကနိုင်ငံခြားဝင်ငွေရင်းမြစ်တစ်ခုလည်းဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ လက်ဘနွန်နိုင်ငံသည် စားသောက်ကုန်လိုအပ်ချက်၏ ၆၅ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိကို ပြည်ပမှတင်သွင်းနေရပြီး ဂျုံကိုလည်းအများစုတင်သွင်းနေရသဖြင့် အင်ဒိုနီးရှားအတွက် အရေးပါသည့် မဟာဗျူဟာမြောက် ဈေးကွက်တစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ဝန်ကြီးက ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ ထို့ပြင် ဝန်ကြီးက လိုအပ်ပါက ဆန်တင်ပို့ရန်လည်း အသင့်ရှိကြောင်းနှင့် အစိုးရ၏ စိုက်ပျိုးရေးခေတ်မီရေး၊ စိုက်ပျိုးမြေတိုးချဲ့အသုံးချရေးနှင့် ဓာတ်မြေဩဇာထောက်ပံ့မှုစနစ်များ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုကြောင့် ပြည်တွင်းဆန်ထုတ်လုပ်မှု ပိုလျှံလာကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း နှစ်နိုင်ငံ စိုက်ပျိုးရေးကုန်သွယ်မှုမှာ အပြုသဘောဆောင်သည့် တိုးတက်မှုရရှိခဲ့ပြီး အင်ဒိုနီးရှားဘက်မှ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၄၄ ဒသမ ၈ သန်းခန့် ကုန်သွယ်မှုပိုငွေ ရရှိခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။
လက်ဘနွန်သို့ အင်ဒိုနီးရှား၏ အဓိကပို့ကုန်များတွင် အုန်းသီး၊ စားအုန်းဆီဆိုင်ရာ ထုတ်ကုန်များ၊ ကော်ဖီ၊ စိုက်ပျိုးရေးထွက်ကုန်များနှင့် နာနတ်သီးတို့ပါဝင်ကြောင်း သိရပါသည်။ ရှေ့ဆက်၍ နှစ်နိုင်ငံသည် သန့်ရှင်းရေးနှင့် အပင်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ စံချိန်စံညွှန်း (SPS) များကို ညှိနှိုင်းသတ်မှတ်ခြင်း၊ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းများ ကိုက်ညီစေရန် ဆောင်ရွက်ခြင်းနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်း ချင်းချိတ်ဆက်ဆောင်ရွက်မှုများမြှင့်တင်ခြင်းတို့မှတစ်ဆင့် နှစ်နိုင်ငံစီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို ပိုမိုနက်ရှိုင်းစေရန် သဘောတူညီခဲ့ကြကြောင်း သိရှိရပါသည်။
Antara News
DOCA (ရန်ကုန်)